XotirAIKreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tish asoslari va tartibi (1/2)
Iii Bo‘Lim
313-modda. Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tish asoslari va tartibi
Majburiyat asosida kreditorga tegishli bo‘lgan huquq (talab) uning tomonidan bitim bo‘yicha boshqa shaxsga o‘tkazilishi (talabdan boshqa shaxs foydasiga voz kechish) yoki qonun asosida boshqa shaxsga o‘tishi mumkin.
Kreditorning huquqlari boshqa shaxsga o‘tishi uchun, agar qonun yoki shartnomada boshqacha tartib nazarda tutilgan bo‘lmasa, qarzdorning roziligi talab qilinmaydi.
Agar qarzdor kreditorning huquqlari boshqa shaxsga o‘tganligi haqida yozma ravishda xabardor qilingan bo‘lmasa, yangi kreditor shu tufayli kelib chiqqan o‘zi uchun noqulay oqibatlar xavfini o‘z zimmasiga oladi. Mazkur holda majburiyatning dastlabki kreditorga nisbatan bajarilishi tegishli kreditorga nisbatan bajarish deb hisoblanadi.
Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tishi haqidagi qoidalar regress talablarga nisbatan qo‘llanilmaydi.
314-modda. Boshqa shaxslarga o‘tishi mumkin bo‘lmagan huquqlar
Kreditorning shaxsi bilan chambarchas bog‘langan huquqlarning, xususan alimentlar to‘g‘risidagi va hayotga yoki sog‘liqqa yetkazilgan zararni to‘lash to‘g‘risidagi talablarning boshqa shaxsga o‘tishiga yo‘l qo‘yilmaydi.
315-modda. Boshqa shaxsga o‘tadigan kreditor huquqlarining hajmi
Agar qonunda yoki shartnomada boshqacha tartib nazarda tutilgan bo‘lmasa, dastlabki kreditorning huquqi yangi kreditorga huquq o‘tish paytida mavjud bo‘lgan hajmda va shartlar asosida o‘tadi. Xususan yangi kreditorga majburiyatning bajarilishini ta’minlaydigan huquqlar, shuningdek talab bilan bog‘liq boshqa huquqlar, shu jumladan to‘lanmagan foizlarga huquq ham o‘tadi.
316-modda. Yangi kreditor huquqlarining isboti
O‘z talabidan boshqa shaxs foydasiga voz kechgan kreditor talab qilish huquqini tasdiqlovchi hujjatlarni unga berishi va talabni amalga oshirish uchun ahamiyatli bo‘lgan ma’lumotlarni bildirishi kerak.
Qarzdor talablar yangi kreditorga o‘tganligini isbotlovchi hujjatlar o‘ziga taqdim etilmagunicha unga nisbatan majburiyatni bajarmaslikka haqli.
317-modda. Qarzdorning yangi kreditor talabiga qarshi e’tirozlari
Qarzdor majburiyat bo‘yicha huquqlar yangi kreditorga o‘tganligi haqida ogohlantirish olgan paytida dastlabki kreditorga qarshi e’tirozlarini yangi kreditorning talabiga qarshi qo‘yishga haqli.
318-modda. Kreditor huquqlarining qonun asosida boshqa shaxsga o‘tishi
Kreditorning majburiyat bo‘yicha huquqlari boshqa shaxsga quyidagi hollarda o‘tadi:
- 1) kreditor huquqlaridagi universal huquqiy vorislik natijasida;
- 2) kreditor huquqlarini boshqa shaxsga o‘tkazish to‘g‘risidagi sudning qaroriga muvofiq;
- 3) qarzdorning majburiyati ushbu majburiyat bo‘yicha qarzdor bo‘lmagan kafil yoki garovga qo‘yuvchi tomonidan bajarilishi oqibatida;
- 4) sug‘urta holati boshlanishi uchun javobgar bo‘lgan qarzdorga nisbatan kreditor huquqlarining sug‘urta qiluvchiga subrogatsiyasi (o‘tishi) natijasida;
- 5) qonunda nazarda tutilgan boshqa hollarda.
Bilimingizni sinang
Fuqarolik kodeksi (I qism) — 313-modda qaysi masalani tartibga soladi?
- Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tish asoslari va tartibi
- Zakalat tushunchasi. Zakalat to‘g‘risidagi kelishuv shakli
- Kafilning prinsipalga regress talablari
- Talabdan boshqa shaxs foydasiga voz kechish shartlari
To‘g‘ri javob: Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tish asoslari va tartibi. 313-modda: Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tish asoslari va tartibi.
Fuqarolik kodeksi (I qism): «Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tish asoslari va tartibi» qaysi moddada belgilangan?
- 311-modda
- 313-modda
- 310-modda
- 319-modda
To‘g‘ri javob: 313-modda. 313-modda: Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tish asoslari va tartibi.
Fuqarolik kodeksiga ko‘ra kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tishi uchun, qonun yoki shartnomada boshqacha tartib bo‘lmasa, qarzdorning roziligi kerakmi?
- Yo‘q, qarzdorning roziligi talab qilinmaydi
- Ha, qarzdorning roziligi har doim shart
- Ha, faqat notarial tasdiq bilan
- Ha, faqat sud ruxsati bilan
To‘g‘ri javob: Yo‘q, qarzdorning roziligi talab qilinmaydi. 313-moddaga ko‘ra boshqacha tartib bo‘lmasa, qarzdorning roziligi talab qilinmaydi.
Kreditor Salim o‘z talabini Botirga o‘tkazdi, ammo qarzdor Dilshod bu haqda yozma xabardor qilinmadi va qarzni Salimga to‘ladi. Qaysi xulosa to‘g‘ri?
- Dilshodning Salimga bajarishi tegishli kreditorga bajarish deb hisoblanmaydi, noqulay oqibatlar xavfini Dilshod o‘z zimmasiga oladi
- Dilshodning Salimga bajarishi tegishli kreditorga bajarish deb hisoblanadi, noqulay oqibatlar xavfini yangi kreditor o‘z zimmasiga oladi
- Dilshodning Salimga bajarishi tegishli kreditorga bajarish deb hisoblanadi, noqulay oqibatlar xavfini eski kreditor Salim ko‘taradi
- Dilshod qarzni Botirga qayta to‘lashi shart, Salimga to‘langan summa esa Dilshod uchun hisobga olinmaydi va undan qaytarib olinmaydi
To‘g‘ri javob: Dilshodning Salimga bajarishi tegishli kreditorga bajarish deb hisoblanadi, noqulay oqibatlar xavfini yangi kreditor o‘z zimmasiga oladi. 313-moddaga ko‘ra xabardor qilinmasa, dastlabki kreditorga bajarish tegishli kreditorga bajarish hisoblanadi.
Fuqarolik kodeksi (I qism) — 314-modda qaysi masalani tartibga soladi?
- Boshqa shaxslarga o‘tishi mumkin bo‘lmagan huquqlar
- Zakalat tushunchasi. Zakalat to‘g‘risidagi kelishuv shakli
- Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o‘tish asoslari va tartibi
- Zakalat bilan ta’minlangan majburiyatni bekor qilish va bajarmaslik oqibatlari
To‘g‘ri javob: Boshqa shaxslarga o‘tishi mumkin bo‘lmagan huquqlar. 314-modda: Boshqa shaxslarga o‘tishi mumkin bo‘lmagan huquqlar.
Fuqarolik kodeksi (I qism): «Boshqa shaxslarga o‘tishi mumkin bo‘lmagan huquqlar» qaysi moddada belgilangan?
- 312-modda
- 311-modda
- 314-modda
- 313-modda
To‘g‘ri javob: 314-modda. 314-modda: Boshqa shaxslarga o‘tishi mumkin bo‘lmagan huquqlar.
Quyidagi talablardan qaysi biri boshqa shaxsga o‘tishiga yo‘l qo‘yilmaydigan huquqlarga kiradi?
- Qarz summasini qaytarish talabi
- To‘lanmagan foizlarni talab qilish huquqi
- Alimentlar to‘g‘risidagi talab
- Tovar yetkazib berish haqidagi talab
To‘g‘ri javob: Alimentlar to‘g‘risidagi talab. 314-moddaga ko‘ra alimentlar va hayot yoki sog‘liqqa yetkazilgan zararni to‘lash talablari o‘tkazilmaydi.
Nodira o‘zining sog‘lig‘iga yetkazilgan zararni to‘lash to‘g‘risidagi talabini do‘stiga sotmoqchi. Qaysi xulosa to‘g‘ri?
- Bu mumkin: bunday talab ham boshqa shaxsga qaytarib o‘tkazilishi mumkin
- Bu mumkin, lekin faqat qarzdorning yozma roziligi bilan o‘tkazilishi mumkin
- Bu faqat sud ruxsati bilan mumkin: bunday talab boshqa shaxsga o‘tkazilishi mumkin
- Bu mumkin emas: bunday talabning boshqa shaxsga o‘tishiga yo‘l qo‘yilmaydi
To‘g‘ri javob: Bu mumkin emas: bunday talabning boshqa shaxsga o‘tishiga yo‘l qo‘yilmaydi. 314-moddaga ko‘ra sog‘liqqa yetkazilgan zararni to‘lash talablari boshqa shaxsga o‘tmaydi.
XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.
🚀 Yodlashni boshlash