XotirAI logotipiXotirAI
⚖️ Fuqarolik kodeksi (I qism) · 236–243-m.

Umumiy qoidalar (1/3)

Iii Bo‘Lim

🧠 Bu mavzuni yodlash📝 Test yechish

236-modda. Umumiy qoidalar

Majburiyatlar majburiyat shartlariga va qonunchilik talablariga muvofiq, bunday shartlar va talablar bo‘lmaganida esa — ish muomalasi odatlariga yoki odatda qo‘yiladigan boshqa talablarga muvofiq lozim darajada bajarilishi kerak.

237-modda. Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga yo‘l qo‘yilmasligi

Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortish va shartnoma shartlarini bir tomonlama o‘zgartirishga yo‘l qo‘yilmaydi, qonunchilikda yoki shartnomada nazarda tutilgan hollar bundan mustasno.

238-modda. Majburiyatning kelishilgan va maqbul usulda bajarilishi

Majburiyat kelishilgan va taraflar uchun maqbul usulda bajarilishi shart.

Majburiyatni bajarish usuli, agar bu usul majburiyatning mohiyatidan anglashilmasa va qonunchilik bilan belgilab qo‘yilgan bo‘lmasa, shartnomada ko‘rsatilgan bo‘lishi kerak.

239-modda. Majburiyatning qismlarga bo‘lib bajarilishi

Basharti boshqacha tartib qonunchilikda, shartnomada nazarda tutilgan bo‘lmasa yoki ish muomalasi odatlaridan yoxud majburiyatning mohiyatidan anglashilmasa, kreditor majburiyatning qismlarga bo‘lib bajarilishini qabul qilmaslikka haqli.

240-modda. Majburiyatning tegishli shaxs uchun bajarilishi

Agar boshqacha tartib taraflarning kelishuvida nazarda tutilgan bo‘lmasa va ish muomalasi odatlaridan yoki majburiyatning mohiyatidan anglashilmasa, qarzdor majburiyatni bajarish chog‘ida ijroni kreditorning o‘zi yoki bu ish uchun u vakolat bergan shaxs qabul qilayotganligini isbotlashni talab qilishga haqli bo‘ladi va bunday talabni qo‘ymaganlik oqibatlari xavfi uning zimmasida bo‘ladi.

241-modda. Majburiyatni bajarishni uchinchi shaxs zimmasiga yuklash

Shartnomadan kelib chiqqan majburiyatni to‘la hajmda yoki uning bir qismini bajarish, agar qonunchilik yoki shartnomada nazarda tutilgan bo‘lsa, shuningdek agar uchinchi shaxs taraflardan biri bilan tegishli shartnoma orqali bog‘liq bo‘lsa, uchinchi shaxs zimmasiga yuklatilishi mumkin.

Agar majburiyatni qarzdorning shaxsan o‘zi ijro etishga majburligi qonunchilik, shartnoma yoki majburiyatning mohiyatidan anglashilmasa, kreditor qarzdor uchun uchinchi shaxs tomonidan taklif qilingan ijroni qabul qilishi shart.

Majburiyat bajarilmaganligi uchun, basharti qonunchilik yoki shartnomada uchinchi shaxsning javobgar bo‘lishi nazarda tutilgan bo‘lmasa, shartnomadagi taraf javobgar bo‘ladi.

242-modda. Majburiyatni bajarish muddati

Agar majburiyatni bajarish muddati ko‘rsatilmagan yoki talab qilib olish payti bilan belgilab qo‘yilgan bo‘lsa, kreditor har qachon ijroni talab qilishga, qarzdor esa — ijroni har qachon amalga oshirishga haqli bo‘ladi. Majburiyatni darhol bajarish vazifasi qonun, shartnoma yoki majburiyatning mohiyatidan anglashilmasa, qarzdor bunday majburiyatni kreditor talab qilgan kundan boshlab yetti kunlik muddat ichida bajarishi shart.

243-modda. Majburiyatni muddatidan ilgari bajarish

Agar qonunchilik yoki shartnomada nazarda tutilgan bo‘lsa yoxud majburiyatning mohiyatidan yoinki ish muomalasi odatlaridan yoki odatda qo‘yiladigan boshqa talablardan anglashilsa, qarzdor majburiyatni muddatidan ilgari bajarishga haqli, kreditor esa –– ijroni muddatidan ilgari qabul qilishi shart.

Bilimingizni sinang

Fuqarolik kodeksi (I qism) — 236-modda qaysi masalani tartibga soladi?
  1. Majburiyatni muddatidan ilgari bajarish
  2. Majburiyatning taraflari
  3. Umumiy qoidalar
  4. Mulk huquqining qonunga muvofiq bekor bo‘lish oqibatlari

To‘g‘ri javob: Umumiy qoidalar. 236-modda: Umumiy qoidalar.

Fuqarolik kodeksi (I qism): «Umumiy qoidalar» qaysi moddada belgilangan?
  1. 235-modda
  2. 236-modda
  3. 233-modda
  4. 243-modda

To‘g‘ri javob: 236-modda. 236-modda: Umumiy qoidalar.

Fuqarolik kodeksiga ko‘ra, majburiyatning shartlari va qonunchilik talablari bo‘lmaganida u qanday bajarilishi kerak?
  1. Faqat qarzdor o‘zi belgilagan tartibda va muddatda, hech qanday talablarga bog‘lanmasdan
  2. Ish muomalasi odatlariga yoki odatda qo‘yiladigan boshqa talablarga muvofiq lozim darajada
  3. Davlat organlari tomonidan belgilangan qat’iy me’yorlarga muvofiq, ish muomalasi odatlaridan qat’i nazar
  4. Kreditor ko‘rsatgan istalgan tartibda, ish muomalasi odatlariga e’tibor bermasdan lozim darajada

To‘g‘ri javob: Ish muomalasi odatlariga yoki odatda qo‘yiladigan boshqa talablarga muvofiq lozim darajada. 236-moddaga ko‘ra, shartlar va talablar bo‘lmasa, majburiyat ish muomalasi odatlariga yoki odatda qo‘yiladigan talablarga muvofiq lozim darajada bajariladi.

Fuqarolik kodeksi (I qism) — 237-modda qaysi masalani tartibga soladi?
  1. Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga yo‘l qo‘yilmasligi
  2. Majburiyatning qismlarga bo‘lib bajarilishi
  3. Majburiyatni muddatidan ilgari bajarish
  4. Mulkdorning huquqlarini egalik qilishdan mahrum etish bilan bog‘liq bo‘lmagan huquq- buzarliklardan himoya qilish (negator da’vo)

To‘g‘ri javob: Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga yo‘l qo‘yilmasligi. 237-modda: Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga yo‘l qo‘yilmasligi.

Fuqarolik kodeksi (I qism): «Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga yo‘l qo‘yilmasligi» qaysi moddada belgilangan?
  1. 243-modda
  2. 231-modda
  3. 239-modda
  4. 237-modda

To‘g‘ri javob: 237-modda. 237-modda: Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga yo‘l qo‘yilmasligi.

Yetkazib beruvchi Karimov bilan do‘kon o‘rtasidagi shartnomada narx qat’iy belgilangan. Bozorda xomashyo qimmatlashgach, Karimov narxni bir tomonlama oshirmoqchi va yetkazib berishni to‘xtatmoqchi. Qonunchilikda ham, shartnomada ham bunday imkoniyat nazarda tutilmagan. Fuqarolik kodeksiga ko‘ra qaysi xulosa to‘g‘ri?
  1. Karimov narxni xomashyo qimmatlashgani sababli bir tomonlama oshirishga haqli, ammo yetkazishni to‘xtata olmaydi
  2. Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga va shartlarni bir tomonlama o‘zgartirishga yo‘l qo‘yilmaydi
  3. Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga yo‘l qo‘yilmaydi, shartlarni bir tomonlama o‘zgartirishga esa yo‘l qo‘yiladi
  4. Karimov bozor sharoiti o‘zgargani uchun majburiyatdan bir tomonlama voz kechishga va narxni oshirishga haqli

To‘g‘ri javob: Majburiyatni bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga va shartlarni bir tomonlama o‘zgartirishga yo‘l qo‘yilmaydi. 237-moddaga ko‘ra, qonunchilik yoki shartnomada nazarda tutilgan hollardan tashqari bir tomonlama bosh tortish va shartlarni o‘zgartirishga yo‘l qo‘yilmaydi.

Fuqarolik kodeksi (I qism) — 238-modda qaysi masalani tartibga soladi?
  1. Majburiyat tushunchasi va uning vujudga kelish asoslari
  2. Majburiyatning taraflari
  3. Majburiyatni bajarishni uchinchi shaxs zimmasiga yuklash
  4. Majburiyatning kelishilgan va maqbul usulda bajarilishi

To‘g‘ri javob: Majburiyatning kelishilgan va maqbul usulda bajarilishi. 238-modda: Majburiyatning kelishilgan va maqbul usulda bajarilishi.

Fuqarolik kodeksi (I qism): «Majburiyatning kelishilgan va maqbul usulda bajarilishi» qaysi moddada belgilangan?
  1. 235-modda
  2. 241-modda
  3. 238-modda
  4. 234-modda

To‘g‘ri javob: 238-modda. 238-modda: Majburiyatning kelishilgan va maqbul usulda bajarilishi.

Faqat o‘qish yetarli emas

XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.

🚀 Yodlashni boshlash
← OldingiMajburiyat tushunchasi va uning vujudga kelish asoslariKeyingi →Majburiyatni bajarishni kechiktirish yoki uni bo‘lib-bo‘lib bajarish (2/3)