XotirAIMahmud Toir «Momo yer», Sirojiddin Sayyid «Vatan»
Mavzular
Momo yer: tabiat suvrati
Shamollarning shokilasi daraxtlarning bo‘ynidadir, / Tog‘lar toshin dil izhori irmoqlarning o‘ynidadir,— Mahmud Toir, «Momo yer»
Oshiq bulbul sir, xandasi g‘unchalarning qo‘ynidadir, / Aytar so‘zim suvratini, Momo yerim, o‘zing berding.— Mahmud Toir, «Momo yer»
Maysalaring shivirlashdi, tizlar cho‘kdim, quloq berdim, / Bilmay bosib chumolini, gunohimga so‘roq berdim,— Mahmud Toir, «Momo yer»
Vatan ne deb so‘rganlarga bir kaftgina tuproq berdim, / Menga Vatan siyratini, Momo yerim, o‘zing berding.— Mahmud Toir, «Momo yer»
Momo yer: poklik va hayrat
Turnalarning tumorlari yaratganning o‘zidadir, / Kimki poklik axtaribdur – halol topgan tuzidadir,— Mahmud Toir, «Momo yer»
Gar gunohi, savobi bor bandasining izidadir, / Pokdomonlik jur’atini, Momo yerim, o‘zing berding.— Mahmud Toir, «Momo yer»
Quyosh ko‘kda sen deb yashar, oy boshingda o‘rgiladi, / Ko‘rdim har tun ming-ming yulduz etagingga nur eladi,— Mahmud Toir, «Momo yer»
Chimdimgina loying bilan qaldirg‘och beshik beladi, / Bu dunyoning hayratini, Momo yerim, o‘zing berding.— Mahmud Toir, «Momo yer»
Momo yer: oshiqlik qudrati
Senda ungan har bir giyoh Yaratganga sano aytar, / Ko‘kka yetgan teraklar ham kuni bitsa senga qaytar,— Mahmud Toir, «Momo yer»
Muhammadga ummat Mahmud kafti kuyib duo aylar, / Oshiqlikning qudratini, Momo yerim, o‘zing berding.— Mahmud Toir, «Momo yer»
- Mahmud Toir: O‘zbekiston xalq shoiri (1952-yilda tug‘ilgan)
Vatan: dil porasi, ilk so‘z
Dil porasi, ko‘z qorasi sen o‘zingdirsan, / Mening ko‘nglim sen, aslida, sen ko‘zimdirsan. / Tomirimda tomir yoygan ilk so‘zimdirsan, / Ilk og‘rig‘im, ilk yomg‘irim, naysonim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Qir ustida yonboshlagan bobom chaylasi / Bu dunyoda kimlarningdir orzu-havasi. / Dimog‘imda — yulduz isi, shabnamlar isi, / Momom ekib ketgan kashnich, rayhonim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Vatan: toshlar, tulporlar, Temur
Quloq solsam shivirlagay hatto toshlaring, / Oy-u quyosh, kamalaklar ko‘z-u qoshlaring. / Beshigimni tebratgandir qaldirg‘ochlaring, / Oy-u quyosh ko‘rpa solgan ayvonim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Bo‘ronlari tulporlarga tunlar yol bo‘lgan, / Bir o‘g‘loni chinor, biri majnuntol bo‘lgan. / Temurlari ot minganda jahon lol bo‘lgan, / Jahonlarga timsol shoh-u sultonim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Vatan: valilar va Termiziylar
Valilardan ibrat so‘ylar qadim sahrolar, / So‘ndi qancha saltanatlar, qancha tug‘rolar. / Maqbaralar aytsin lekin, aytsin Zuhrolar:— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Yer ostidan suhbat aylar hanuz Kubrolar, / Termiziylar bedor yotgan qo‘rg‘onim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
- Sirojiddin Sayyid: O‘zbekiston xalq shoiri (1958-yilda tug‘ilgan)
Vatan: shahidlar va adabiyot
Ne tong edi — izg‘irinlar zahrini totding, / Dasturxonda muztar qoldi qand-u naboting. / Shahidlaring nomlaridir har bir raboting,— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Abadiy yod erur asli adabiyoting, / Cho‘lpon, Fitrat, Qodiriy ham Usmonim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Gard qo‘nmasin toki sening kipriklaringga, / Kipriklarim kiprik qilay ko‘priklaringga. / Malham bo‘lmoq uchun asriy og‘riqlaringga— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Bulutlaring suzib yurar ko‘k, qirlaringga, / Uyg‘oq ruhlar osmonida posbonim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Vatan: Naqshband va Samarqand
Naqshlaring qutuldilar kishan-bandlardan, / Xatlar oldim yuragimga Naqshbandlardan, / Afrosiyob bilan tengdosh kuy, ohanglardan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
She’rlarimga ranglar oldim Samarqandlardan, / Gohi moviy, gohi zangor dostonim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Ulug‘laring xokini men yuzlarga surtay, / Dilimdagi eng muqaddas so‘zlarga surtay, / Onamdayin aziz non-u tuzlarga surtay.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Ozod bo‘lgan oyatlaring ko‘zlarga surtay, / O‘z yurtiga qaytib kelgan Qur’onim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Vatan: bog‘, tuproq, karvon
Men dunyoni ne deb aytay? Bu bir ko‘hna bog‘, / O‘z bilganin sayrar bunda har qumri, har zog‘. / Aslo sening bag‘irlaring ko‘rmayin men dog‘,— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Yulduzlarga osmon bo‘lgan, ey nurli tuproq. / Osmonlari yer-u, yeri osmonim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
So‘qmog‘ingda men bir epkin yo bir nasimman, / Yaproq sening, xas bo‘lsam gar sening xasingman. / Jayronlaring ko‘zlarida qolar so‘zingman,— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Mening borim sen bilandir, yo‘g‘im sen bilan, / Katta yo‘lga chiqqan ulug‘ karvonim, Vatan.— Sirojiddin Sayyid, «Vatan»
Bilimingizni sinang
Mahmud Toir qaysi yilda tug‘ilgan?
- 1958-yilda
- 1962-yilda
- 1952-yilda
- 1948-yilda
To‘g‘ri javob: 1952-yilda. Mahmud Toir 1952-yilda tug‘ilgan O‘zbekiston xalq shoiridir.
Sirojiddin Sayyid qaysi yilda tug‘ilgan?
- 1958-yilda
- 1948-yilda
- 1952-yilda
- 1962-yilda
To‘g‘ri javob: 1958-yilda. Sirojiddin Sayyid 1958-yilda tug‘ilgan O‘zbekiston xalq shoiridir.
«Momo yer» she’ri kimning qalamiga mansub?
- Fitrat
- Sirojiddin Sayyid
- Mahmud Toir
- Cho‘lpon
To‘g‘ri javob: Mahmud Toir. «Momo yer» she’ri Mahmud Toirga tegishli.
«Vatan» she’rining muallifi kim?
- Mahmud Toir
- Cho‘lpon
- Sirojiddin Sayyid
- Fitrat
To‘g‘ri javob: Sirojiddin Sayyid. «Vatan» she’ri Sirojiddin Sayyidning qalamiga mansub.
«Shamollarning shokilasi daraxtlarning bo‘ynidadir, / Tog‘lar toshin dil izhori irmoqlarning o‘ynidadir» misralari qaysi shoirning qaysi she’ridan olingan?
- Sirojiddin Sayyid — «Momo yer»
- Sirojiddin Sayyid — «Vatan»
- Mahmud Toir — «Momo yer»
- Mahmud Toir — «Vatan»
To‘g‘ri javob: Mahmud Toir — «Momo yer». Bu misralar Mahmud Toirning «Momo yer» she’ri boshlanishidir.
«Bo‘ronlari tulporlarga tunlar yol bo‘lgan, / Bir o‘g‘loni chinor, biri majnuntol bo‘lgan» satrlari qaysi shoirning qaysi she’ridan olingan?
- Mahmud Toir — «Momo yer»
- Mahmud Toir — «Vatan»
- Sirojiddin Sayyid — «Vatan»
- Sirojiddin Sayyid — «Momo yer»
To‘g‘ri javob: Sirojiddin Sayyid — «Vatan». Bu satrlar Sirojiddin Sayyidning «Vatan» she’ridan.
Quyidagi hukmlardan qaysilari to‘g‘ri? I. Mahmud Toirning «Momo yer» she’rida oshiqlikning qudratini Momo yer bergan deyiladi; II. Shu she’rda pokdomonlik jur’atini Momo yer bergan deyiladi; III. Shu she’rda Momo yerda ungan har bir giyoh Quyoshga sano aytadi.
- I va II
- II va III
- I va III
- I, II va III
To‘g‘ri javob: I va II. III hukm noto‘g‘ri: giyoh Yaratganga sano aytadi.
Mahmud Toirning «Momo yer» she’rida «Momo yerim, o‘zing berding» iborasi takrorlanishi orqali nima ta’kidlanadi?
- Shoir ilhomni boshqa yurtlardan olgani
- Inson hamma ne’matni faqat o‘z mehnati bilan topgani
- Shoirga so‘z, Vatan, poklik, hayrat va oshiqlikni Momo yer ato etgani
- Tarixiy shaxslar yerni zabt etib, davlat qurgani
To‘g‘ri javob: Shoirga so‘z, Vatan, poklik, hayrat va oshiqlikni Momo yer ato etgani. Takror shoir ruhidagi barcha tuyg‘ularning manbai Momo yer ekanini ta’kidlaydi.
Faqat o‘qish yetarli emas
XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.
🚀 Yodlashni boshlash