XotirAI logotipiXotirAI
📖 Asar · O‘tkan kunlar · 352–365-b.

«O‘tkan kunlar»: Xushro‘y maslahati va Kumush o‘g‘il tug‘adi

Mavzular

Xushro‘y va Nusratbek

Qisqacha: Xushro‘y eri o‘zi tanlashini xohlab, ko‘p sovchilarni rad qildi. Keyin Nusratbek xotin ustiga sovchi yubordi va Xushro‘y rozi bo‘ldi. To‘ydan keyin Xushro‘y kundoshini azoblab, uch oyda taloqqa majbur qildi va uning bolalarini ham ketkizdi. Oradan yetti-sakkiz yil o‘tdi, lekin farzandi bo‘lmadi.

Zaynab Xushro‘ynikida: esini kirgizdi

Qisqacha: Zaynab xafaligi oshganda uchinchi marta Xushro‘ynikiga keldi. Xushro‘y unga erga tegishida ixtiyorsizligi va o‘z tanlovi haqida rahmsiz haqiqatni aytdi, so‘ng eridan chiqishni maslahat berdi. Zaynab avval o‘ylanib qoldi, so‘ng «Esimni kiritdingiz, opa» dedi.
— Rahmatingni menga aytma, — dedi Xushro‘y, —— Xushro‘y Zaynabga, maslahatdan keyin

Kumushning oy-kuni yaqin

Qisqacha: Kumushning oy-kuni yaqinlashdi, O‘zbek oyim nabirani kutib beshik yasatdi. Otabek esa Kumushni ko‘rgan sayin usta Alim fojiasini eslab xafa edi. Hoji ikkala kelinni o‘z oldiga chaqirib nasihat qilar va Zaynabni unutmaslikni aytar edi.

Kumushning onasiga xati

Qisqacha: Kumush onasiga xat yozib, buvisi vafot etganini va qayin otasini yaxshi ko‘rishini bildirdi. Kundoshi bilan oralari buzilgani, Otabekning tahdididan keyin Zaynab onasinikiga ketib, yuvosh bo‘lib qaytganini yozdi. Kelasi oydan qo‘rqayotganini bildirib, onasini Toshkandga chaqirdi.
Kelasi oydan qo ‘rqaman...— Kumushning onasiga yozgan xatidan

Zaynabning o‘zgarishi va o‘g‘il tug‘ilishi

Qisqacha: Zaynab yuvosh tortib, o‘choqboshi ishlarini o‘z qo‘liga oldi; Otabek kirsa ham kirmasa ham indamas edi. Kumushda og‘riq boshlanib, doya chaqirildi va kechqurun o‘g‘il tug‘ildi. Oybodoq so‘yinchi so‘radi, hoji va Hasanali duo qildi.

Otabek va Zaynab: tug‘ruqdan keyingi kecha

Qisqacha: Otabek yo‘lakda onasidan o‘g‘il tug‘ilganini eshitdi, lekin Kumushning oldiga kirmay, Zaynabning oldiga bordi. Zaynab kulib qutladi, ammo parishon edi; tug‘ishdan qo‘rqqanini aytdi. Otabekning yuragi uyushib, kechasi uxlay olmadi.

Bilimingizni sinang

Xushro‘y erga tegishni o‘zi hal qilmoqchi bo‘lib sovchilarni rad etganda, ulardan nimani so‘rar edi?
  1. «Qaysi shahardan?» deb
  2. «Falonchining o‘g‘limi?» deb
  3. «Boyligi qanchalik?» deb
  4. «Yoshi nechada?» deb

To‘g‘ri javob: «Falonchining o‘g‘limi?» deb. Xushro‘y sovchilarga «Falonchining o‘g‘limi?» deb so‘rar edi.

Nusratbek Xushro‘yga qanday tarzda sovchi yubordi?
  1. beva sifatida
  2. xotin ustiga
  3. qarindoshi orqali
  4. yashirincha

To‘g‘ri javob: xotin ustiga. Nusratbek xotin ustiga sovchi yubordi va Xushro‘y rozi bo‘ldi.

Xushro‘y to‘ydan keyin Nusratbekning birinchi xotiniga nima qildi?
  1. uni yig‘lab Marg‘ilonga jo‘natdi
  2. uch oyda taloq so‘rashga majbur qildi
  3. uch oydan keyin yarashib oldi
  4. uch yil birga yashadi

To‘g‘ri javob: uch oyda taloq so‘rashga majbur qildi. Xushro‘y kundoshini azoblab, uch oyga chidamay taloq so‘rashga majbur qildi.

Zaynab Xushro‘ynikiga kelganda Xushro‘y uni qanday so‘z bilan qarshiladi?
  1. «Xush kelibsiz, mehmon!»
  2. «Esi joyidami?»
  3. «Nuchuk xudo yarlaqadi!»
  4. «Yo‘lingdan qayt!»

To‘g‘ri javob: «Nuchuk xudo yarlaqadi!». Xushro‘y singlisini «Nuchuk xudo yarlaqadi!» deb qarshiladi.

Xushro‘y Zaynabga qanday maslahat berdi?
  1. Otabek bilan yarashishni
  2. eridan chiqishni
  3. onasinikiga ko‘chib o‘tishni
  4. kundoshiga sovg‘a berishni

To‘g‘ri javob: eridan chiqishni. Xushro‘y Zaynabga: «Yursang, chiq eringdan» dedi.

Zaynab taloq masalasida ikkilanib, Xushro‘yga nima dedi?
  1. «Erimni ko‘zim qanday qiysin»
  2. «Kundoshimni ko‘zim qiymaydi»
  3. «Onamni ko‘zim qanday qiysin»
  4. «Erimni ko‘zim qiymasa ham chiqaman»

To‘g‘ri javob: «Erimni ko‘zim qanday qiysin». Zaynab «Erim... erimni ko‘zim qanday qiysin» dedi.

Zaynab kundoshi bilan munosabati haqida Xushro‘yga nimani tan oldi?
  1. kundoshidan qo‘rqishini
  2. kundoshini har qadamda tinchitmasligini
  3. kundoshiga yon bosishini
  4. kundoshi bilan do‘st ekanini

To‘g‘ri javob: kundoshini har qadamda tinchitmasligini. Zaynab kundoshini har qadamda tinchitmasligini aytdi.

Xushro‘y Zaynabni eridan chiqishga undaganda qanday dalil keltirdi?
  1. hoji uni uydan chiqarib yuborishini
  2. kundoshining rohatini buzaversa, eri uni qo‘ymasligini
  3. eri allaqachon boshqa ayolga uylanganini
  4. kundoshi uni Marg‘ilonga yuborishini

To‘g‘ri javob: kundoshining rohatini buzaversa, eri uni qo‘ymasligini. Xushro‘y: «Rohatini buzaversang, ering seni qo‘yar?..» dedi.

Faqat o‘qish yetarli emas

XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.

🚀 Yodlashni boshlash
← Oldingi«O‘tkan kunlar»: Kumush Toshkandda qoladi, Xushro‘y tavsifiKeyingi →«O‘tkan kunlar»: Kumushning o‘limi va xotima