XotirAI logotipiXotirAI
⚖️ «Ombudsman to‘g‘risida» qonun · 47–50-m.

Ombudsmanning qiynoqqa solish hollarining oldini olish bo‘yicha faoliyati

Moddalar

47-modda. Ombudsmanning qiynoqqa solish hollarining oldini olish bo‘yicha vakolatlari

Ombudsman, uning o‘rinbosari va mintaqaviy vakillari harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslar saqlanadigan joylarga istalgan vaqtda, moneliksiz va dastlab xabar bermasdan monitoring tashriflarini amalga oshiradi.

Ombudsman, uning o‘rinbosari va mintaqaviy vakillari harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslar saqlanadigan joylarga monitoring tashriflarini amalga oshirish chog‘ida:

harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslar saqlanadigan joylarda saqlanayotgan shaxslarning soni haqida axborot oladi;

harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslar saqlanadigan joylarda saqlanayotgan shaxslarni saqlash va ular bilan muomalada bo‘lish shart-sharoitlarini o‘rganadi;

harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslar saqlanadigan joylarda saqlanayotgan shaxslar bilan, shuningdek ushbu joylar ma’muriyatining xodimlari bilan uchrashuvlar va suhbatlar, shu jumladan xoli uchrashuvlar hamda suhbatlar o‘tkazadi. Bunda, zarur bo‘lganda, mazkur uchrashuvlar va suhbatlar jarayoni borishining bayonnomasi yuritiladi, texnika vositalaridan foydalaniladi;

harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslar saqlanadigan joylarda shaxsning saqlanishi qonuniyligini tasdiqlovchi hujjatlar bilan tanishadi va, zarur bo‘lganda, ulardan ko‘chirma nusxalar oladi;

harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslar saqlanadigan joylar ma’muriyatiga mazkur joylarda saqlanayotgan shaxsni tibbiy tekshiruvdan o‘tkazish, unga tibbiy, psixologik va boshqa yordam ko‘rsatish yuzasidan talabnoma kiritadi. Mazkur tadbirlar o‘tkazilayotganda ushbu shaxsning roziligi bilan hozir bo‘lishi mumkin;

47-modda. Ombudsmanning qiynoqqa solish hollarining oldini olish bo‘yicha vakolatlari (davomi)

harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslar saqlanadigan joylarning ma’muriyati rahbarlaridan mazkur joylarda saqlanayotgan shaxslarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini ta’minlash masalalari yuzasidan tushuntirishlar oladi.

Ombudsman:

harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslar saqlanadigan joylar ma’muriyatining g‘ayriqonuniy harakatlariga (harakatsizligiga) chek qo‘yish uchun zudlik bilan choralar ko‘radi;

harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslarni saqlash shart-sharoitlari to‘g‘risida xulosa tuzadi va uni tegishli tashkilotlarga yoki mansabdor shaxslarga yuboradi;

tegishli tashkilotlarga ularning qiynoqqa solish hollarining oldini olishga doir faoliyatini takomillashtirish bo‘yicha tavsiyalar va takliflar kiritadi;

qiynoqqa solish hollarini bartaraf etish bo‘yicha tegishli tashkilotlarga talabnoma kiritadi.

Ombudsman saqlanayotgan shaxslar o‘z ixtiyori bilan chiqib keta olmaydigan boshqa joylarda ham qiynoqqa solish hollarining oldini olish bo‘yicha ushbu moddaning ikkinchi va uchinchi qismlarida nazarda tutilgan choralarni, Ombudsman o‘rinbosari va mintaqaviy vakillari esa ushbu moddaning ikkinchi qismida nazarda tutilgan choralarni ko‘radi.

48-modda. Ombudsman huzuridagi Qiynoqqa solish va boshqa shafqatsiz, g‘ayriinsoniy yoki qadr-qimmatni kamsituvchi muomala hamda jazo turlarini qo‘llash hollarining oldini olish bo‘yicha jamoatchilik guruhlari

Ombudsmanning qiynoqqa solish hollarining oldini olish bo‘yicha faoliyatiga ko‘maklashish maqsadida Ombudsman tomonidan Qiynoqqa solish va boshqa shafqatsiz, g‘ayriinsoniy yoki qadr-qimmatni kamsituvchi muomala hamda jazo turlarini qo‘llash hollarining oldini olish bo‘yicha jamoatchilik guruhlari (bundan buyon matnda Jamoatchilik guruhlari deb yuritiladi) tashkil etiladi.

Jamoatchilik guruhlari, qoida tariqasida, inson huquqlari bo‘yicha milliy institutlar ekspertlari, nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari vakillaridan iborat tarkibda shakllantiriladi. Bunda Jamoatchilik guruhi a’zolarining kamida qirq foizini ayollar tashkil etishi kerak.

Ombudsman Jamoatchilik guruhlari faoliyatiga umumiy rahbarlik qiladi hamda ularning vazifalarini belgilaydi.

49-modda. Jamoatchilik guruhlari a’zolari faoliyatining kafolatlari

Jamoatchilik guruhlari a’zolari o‘z vazifalarini bajarishi munosabati bilan o‘zlariga ma’lum bo‘lib qolgan holatlar to‘g‘risida guvohlik berishga yoki bu holatlarni biron-bir tarzda oshkor etishga majbur qilinishi mumkin emas. Bu kafolat shaxs Jamoatchilik guruhi tarkibidan chiqqanidan keyin ham amal qiladi.

50-modda. Jamoatchilik guruhlarining faoliyatini tashkil etish

Jamoatchilik guruhlarining faoliyatini tashkil etish bilan bog‘liq xarajatlar O‘zbekiston Respublikasining Davlat budjeti mablag‘lari hisobidan qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

Bilimingizni sinang

Ombudsman Jamshid qamoqxonaga monitoring tashrifi uchun kelmoqda va muassasaga oldindan xabar bermagan. Qonunga ko‘ra qaysi xulosa to‘g‘ri?
  1. Ombudsman monitoring tashriflarini faqat ish vaqtida, muassasaga oldindan yozma xabar berib amalga oshiradi
  2. Ombudsman monitoring tashriflarini prokuror roziligi bilan, muassasani ikki kun oldin xabardor qilib amalga oshiradi
  3. Ombudsman monitoring tashriflarini istalgan vaqtda, moneliksiz va dastlab xabar bermasdan amalga oshiradi
  4. Ombudsman monitoring tashriflarini faqat kunduzi, muassasa ma’muriyatining ruxsati bilan amalga oshiradi

To‘g‘ri javob: Ombudsman monitoring tashriflarini istalgan vaqtda, moneliksiz va dastlab xabar bermasdan amalga oshiradi. 47-moddaga ko‘ra, monitoring tashriflari istalgan vaqtda, moneliksiz va dastlab xabar bermasdan amalga oshiriladi.

Monitoring tashrifi chog‘ida Ombudsman harakatlanish erkinligi cheklangan shaxslarni saqlash va ular bilan muomalada bo‘lishga oid nimani o‘rganadi?
  1. Faqat binoning narxini
  2. Faqat xodimlarning ish haqini
  3. Shart-sharoitlarni
  4. Faqat maishiy chiqindilarni

To‘g‘ri javob: Shart-sharoitlarni. 47-moddaga ko‘ra, Ombudsman saqlash va muomala shart-sharoitlarini o‘rganadi.

Monitoring chog‘ida zarur bo‘lganda uchrashuv va suhbatlar jarayoni bo‘yicha qanday ish bajariladi?
  1. Bayonnoma yuritilmaydi, texnika vositalari taqiqlanadi
  2. Faqat muassasa ma’muriyati bayonnomasi hamda yozma izoh olinadi
  3. Bayonnoma yuritiladi, texnika vositalaridan foydalaniladi
  4. Ma’muriyat bayonnomasi yuritiladi, texnika qo‘llanilmaydi

To‘g‘ri javob: Bayonnoma yuritiladi, texnika vositalaridan foydalaniladi. 47-moddaga ko‘ra, zarur bo‘lganda uchrashuv va suhbatlar bayonnomasi yuritiladi, texnika vositalaridan foydalaniladi.

Ombudsman muassasada shaxsning saqlanishi qonuniyligini tasdiqlovchi hujjatlarni tekshirmoqchi va ulardan nusxa olmoqchi. Qaysi xulosa to‘g‘ri?
  1. Ombudsman bunday hujjatlar bilan tanisha olmaydi, chunki ular muassasaning ichki sirini tashkil etadi
  2. Ombudsman hujjatlar bilan tanishadi, lekin ulardan nusxa olishi qat’iyan taqiqlanadi va mumkin emas
  3. Ombudsman hujjatlar bilan faqat prokuror ruxsati bilan tanishadi va ulardan nusxa oladi, zarur bo‘lsa
  4. Ombudsman bunday hujjatlar bilan tanishadi va zarur bo‘lganda ulardan ko‘chirma nusxalar oladi

To‘g‘ri javob: Ombudsman bunday hujjatlar bilan tanishadi va zarur bo‘lganda ulardan ko‘chirma nusxalar oladi. 47-moddaga ko‘ra, Ombudsman saqlanishi qonuniyligini tasdiqlovchi hujjatlar bilan tanishadi va ko‘chirma nusxalar oladi.

Ombudsman monitoring chog‘ida muassasa ma’muriyatiga saqlanayotgan shaxsga nisbatan nima yuzasidan talabnoma kiritadi?
  1. Muassasa rahbarini lavozimidan ozod qilish hamda jinoyat ishini qo‘zg‘atish yuzasidan talabnoma
  2. Saqlanayotgan shaxsni muddatidan ilgari ozod qilish, boshqa muassasaga o‘tkazish yuzasidan
  3. Shaxsni sudga yuborish, uning ayblovini tasdiqlash, jazo choralarini o‘zgartirish yuzasidan talabnoma kiritadi
  4. Uni tibbiy tekshiruvdan o‘tkazish, unga tibbiy, psixologik va boshqa yordam ko‘rsatish yuzasidan

To‘g‘ri javob: Uni tibbiy tekshiruvdan o‘tkazish, unga tibbiy, psixologik va boshqa yordam ko‘rsatish yuzasidan. 47-moddaga ko‘ra, Ombudsman saqlanayotgan shaxsni tibbiy tekshiruvdan o‘tkazish va unga yordam ko‘rsatish yuzasidan talabnoma kiritadi.

Ombudsman muassasa ma’muriyatining g‘ayriqonuniy harakatlarini aniqlasa, nima qiladi?
  1. Prokuraturaga murojaat qilib, ular choralar ko‘rishini kutadi
  2. Ma’muriyatga jarima solib, harakatlari davom etadi
  3. Sudga ariza berib, sud qarorini kutadi, choralar ko‘rmaydi
  4. Zudlik bilan ularga chek qo‘yish uchun choralar ko‘radi

To‘g‘ri javob: Zudlik bilan ularga chek qo‘yish uchun choralar ko‘radi. 47-moddaga ko‘ra, Ombudsman g‘ayriqonuniy harakatlarga chek qo‘yish uchun zudlik bilan choralar ko‘radi.

Ombudsman saqlash shart-sharoitlari to‘g‘risida tuzgan xulosani kimga yuboradi?
  1. Tegishli tashkilotlarga yoki mansabdor shaxslarga
  2. Faqat muassasa ma’muriyatiga va prokuratura organlariga
  3. Faqat sudga va Bosh prokuraturaga yuboradi
  4. Faqat Prezident va Oliy sud Raisiga yuboradi

To‘g‘ri javob: Tegishli tashkilotlarga yoki mansabdor shaxslarga. 47-moddaga ko‘ra, Ombudsman xulosani tegishli tashkilotlarga yoki mansabdor shaxslarga yuboradi.

Ombudsman qiynoqqa solish hollarini bartaraf etish uchun tegishli tashkilotlarga qaysi ta’sir chorasini qo‘llaydi?
  1. Talabnoma kiritadi
  2. Hukm chiqaradi
  3. Ayblov e’lon qiladi
  4. Soliq soladi

To‘g‘ri javob: Talabnoma kiritadi. 47-moddaga ko‘ra, Ombudsman qiynoqqa solish hollarini bartaraf etish bo‘yicha talabnoma kiritadi.

Faqat o‘qish yetarli emas

XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.

🚀 Yodlashni boshlash
← OldingiOmbudsmanning Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahridagi mintaqaviy vakillari faoliyatiKeyingi →Yakunlovchi qoidalar