XotirAI logotipiXotirAI
🧬 6-sinf · Botanika · 17-§.

Novdada barglarning joylashishi

Mavzular

Barg joylashishining uch turi

Oʻsimliklar bargi novdada ma'lum tartibda joylashadi. Ular, asosan, navbat bilan, qarama-qarshi va halqa hosil qilib joylashadi (35-rasm).

35-rasm. Novdada barglarning joylashishi: 1 – navbat bilan joylashgan; 2 – qarama-qarshi joylashgan; 3 – halqa hosil qilib joylashgan.
35-rasm. Novdada barglarning joylashishi: 1 – navbat bilan joylashgan; 2 – qarama-qarshi joylashgan; 3 – halqa hosil qilib joylashgan.

Barglari novdada navbat bilan joylashadigan oʻsimliklarga olma, oʻrik, doʻlana, terak, tut, tok, atirgul, oqquray, gʻoʻza, pomidor kabilar kiradi.

Qarama-qarshi joylashish

Novdalarda har bir boʻgʻimning ikki tomonida barglar bir-biriga qarama-qarshi joylashsa, bunday barglar qarama-qarshi joylashgan barglar deyiladi. Bularga koʻpchilikka ma'lum rayhon, yalpiz, chinnigul, ligustrum, nastarin, dalachoy, kiyikoʻt, marmarak, gazanda, kampirchopon kabi oʻsimliklar kiradi.

Halqasimon joylashish

Novdaning har qaysi boʻgʻimidan bir nechtadan barg chiqib halqa hosil qilsa, bunga halqasimon joylashish deyiladi. Bunday bargli oʻsimliklarga sambitgul, qirqboʻgʻim, qumrioʻt kabilar misol boʻladi.

Barglar va quyosh nuri

Novdada barglar qanchalik koʻp va qalin boʻlmasin, ular hamma vaqt quyosh nuri bevosita tushib turadigan holatda joylashadi, barglar quyoshga qarab oʻgirilib turadi.

Bilimingizni sinang

Quyidagi oʻsimliklarning qaysi guruhida barglar novdada navbat bilan joylashadi?
  1. Sambitgul, qirqboʻgʻim, qumrioʻt
  2. Rayhon, yalpiz, chinnigul, marmarak
  3. Nastarin, dalachoy, kiyikoʻt, gazanda
  4. Olma, oʻrik, tut, pomidor

To‘g‘ri javob: Olma, oʻrik, tut, pomidor. Olma, oʻrik, tut va pomidor bargi navbat bilan joylashadi; boshqa guruhlar qarama-qarshi yoki halqasimon joylashgan.

Oʻsimlikni barg joylashishi turi bilan moslang: 1) pomidor; 2) rayhon; 3) sambitgul. a) halqasimon; b) qarama-qarshi; c) navbat bilan
  1. 1-a, 2-b, 3-c
  2. 1-c, 2-a, 3-b
  3. 1-b, 2-a, 3-c
  4. 1-c, 2-b, 3-a

To‘g‘ri javob: 1-c, 2-b, 3-a. Pomidor bargi navbat bilan, rayhon qarama-qarshi, sambitgul halqasimon joylashadi.

Quyidagi hukmlardan qaysilari toʻgʻri? I. Qarama-qarshi joylashishda har bir boʻgʻimning ikki tomonida barglar bir-biriga qarama-qarshi turadi; II. Halqasimon joylashishda boʻgʻimdan bir nechtadan barg chiqib halqa hosil qiladi; III. Qirqboʻgʻim bargi novdada qarama-qarshi joylashadi.
  1. Faqat I
  2. II va III
  3. I va II
  4. I, II va III

To‘g‘ri javob: I va II. I va II toʻgʻri; qirqboʻgʻim halqasimon joylashgan barglarga misol.

Novdada barglar qanchalik koʻp va qalin boʻlmasin, ularning joylashishi qanday xususiyatga ega?
  1. Doim quyosh nuri bevosita tushadigan holatda joylashadi
  2. Faqat novdaning pastki qismida zich joylashadi
  3. Quyoshga orqa qilib, soya tomonga oʻgirilib turadi
  4. Hamma vaqt bir-birining ustini yopib, soyada joylashadi

To‘g‘ri javob: Doim quyosh nuri bevosita tushadigan holatda joylashadi. Barglar quyoshga qarab oʻgirilib, ularga nur bevosita tushib turadi.

Qarama-qarshi va halqasimon joylashishlar bir-biridan qanday farq qiladi?
  1. Ikkalasida ham har bir boʻgʻimdan faqat bittadan barg chiqadi
  2. Qarama-qarshida boʻgʻimda bir nechtadan barg, halqasimonda ikkitadan barg chiqadi
  3. Qarama-qarshida boʻgʻimda ikkitadan barg, halqasimonda bir nechtadan barg chiqadi
  4. Qarama-qarshida boʻgʻimda bittadan barg, halqasimonda ikkitadan barg chiqadi

To‘g‘ri javob: Qarama-qarshida boʻgʻimda ikkitadan barg, halqasimonda bir nechtadan barg chiqadi. Qarama-qarshi joylashishda boʻgʻimning ikki tomonida barg turadi, halqasimonda esa boʻgʻimdan bir nechtadan barg chiqadi.

Faqat o‘qish yetarli emas

XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.

🚀 Yodlashni boshlash
← OldingiOddiy va murakkab barglarKeyingi →Barglarning ichki tuzilishi