XotirAI logotipiXotirAI
⚖️ Fuqarolik kodeksi (II qism) · 625–630-m.

Tekin foydalanish (2/2)

Ikkinchi Qism

🧠 Bu mavzuni yodlash📝 Test yechish

625-modda. Ashyodan foydalanish natijasida uchinchi shaxsga yetkazilgan zarar uchun javobgarlik

Ssuda beruvchi ashyodan foydalanish natijasida uchinchi shaxsga yetkazilgan zarar uchun, basharti bu zarar ssuda oluvchi tomonidan yoki bu ashyo ssuda beruvchining roziligi bilan qo‘liga tushib qolgan shaxs tomonidan qasddan yoxud qo‘pol ehtiyotsizlik tufayli yetkazilganini yoinki zarar ssuda oluvchining egaligidan ssuda beruvchining roziligisiz chiqib ketgan ashyodan foydalanib yetkazilganini isbot qilmasa, javobgar bo‘ladi.

626-modda. Tekin foydalanish uchun olingan ashyoni uchinchi shaxsga topshirish

Ssuda oluvchi tekin foydalanish uchun olgan ashyoni uchinchi shaxsga foydalanish uchun faqat ssuda beruvchining roziligi bilan va uning oldida mas’ul bo‘lib qolgan holda berishga haqli.

626¹-modda. Uy-joyni tekin foydalanishga berish shartnomasining shakli

Uy-joyni tekin foydalanishga berish shartnomasi yozma shaklda tuziladi, bundan uy-joyni yaqin qarindoshlarga (ota-ona, tug‘ishgan va o‘gay aka-uka va opa-singillar, er-xotin, farzand, shu jumladan farzandlikka olinganlar, bobo, buvi, nevaralar, shuningdek er-xotinning ota-onasi, tug‘ishgan va o‘gay aka-uka va opa-singillari) tekin foydalanishga berish hollari mustasno.

Uy-joyni tekin foydalanishga berish shartnomasiga nisbatan ushbu Kodeks 606-moddasining ikkinchi qismida, 607-moddasining birinchi va ikkinchi qismlarida, 609, 610-moddalarida, 612-moddasining birinchi qismida, 615-moddasining birinchi qismida, uchinchi qismi uchinchi va to‘rtinchi xatboshilarida, to‘rtinchi va beshinchi qismlarida, 616-moddasida nazarda tutilgan qoidalar qo‘llaniladi.

627-modda. Tekin foydalanish shartnomasini muddatidan oldin bekor qilish

Ssuda beruvchi quyidagi hollarda shartnomani muddatidan oldin bekor qilishni talab qilishga haqli, agar ssuda oluvchi:

ashyodan shartnomaga yoki ashyoning vazifasiga muvofiq foydalanmasa;

ashyoni soz holatda saqlash yoki uni asrash majburiyatlarini bajarmasa;

ashyoning holatini ancha yomonlashtirsa;

ssuda beruvchining roziligisiz ashyoni uchinchi shaxsga bergan bo‘lsa.

Ssuda oluvchi quyidagi hollarda tekin foydalanish shartnomasini muddatidan oldin bekor qilishni talab qilishga haqli:

ashyodan normal foydalanishni mumkin bo‘lmaydigan yoki qiyin qilib qo‘yadigan nuqsonlarni aniqlagan bo‘lsa, bu nuqsonlar xususida shartnoma tuzish paytida bilmagan va bilishi mumkin bo‘lmagan taqdirda;

agar o‘zi javobgar bo‘lmagan holatlarga ko‘ra ashyo undan foydalanish mumkin bo‘lmaydigan holatga kelib qolsa;

agar shartnoma tuzishda ssuda beruvchi uni topshirilayotgan ashyoga nisbatan uchinchi shaxslarning huquqlari to‘g‘risida ogohlantirmagan bo‘lsa;

ssuda beruvchi ashyoni yoki unga mansub ashyolarni va tegishli hujjatlarni berish majburiyatini bajarmasa.

628-modda. Tekin foydalanish shartnomasidan voz kechish

Agar ashyodan tekin foydalanish muddati shartnomada belgilab qo‘yilgan bo‘lmasa va shartnomada xabar qilishning boshqa muddati nazarda tutilmagan bo‘lsa, har qaysi taraf ikkinchi tarafni bir oy oldin xabardor qilib, shartnomadan xohlagan paytda voz kechishga haqli.

Agar tekin foydalanish shartnomasida boshqacha tartib nazarda tutilgan bo‘lmasa, ssuda oluvchi muddati ko‘rsatib tuzilgan shartnomadan ushbu moddaning birinchi qismida nazarda tutilgan tartibda har qachon voz kechishga haqli.

629-modda. Tekin foydalanish shartnomasidagi taraflarning o‘zgarishi

Ssuda beruvchi ashyoni boshqa shaxsga berishga yoki uni haq evaziga foydalanish uchun uchinchi shaxsga topshirishga haqli. Bunda avval tuzilgan tekin foydalanish shartnomasi bo‘yicha huquqlar yangi mulkdor yoki foydalanuvchiga o‘tadi, uning ashyoga nisbatan huquqlari qatoriga ssuda oluvchining huquqlari qo‘shiladi.

Ssuda beruvchi fuqaro vafot etgan yoxud ssuda beruvchi yuridik shaxs qayta tashkil etilgan yoki tugatilgan taqdirda tekin foydalanish shartnomasi bo‘yicha ularning huquq va burchlari merosxo‘rga yoki boshqa huquqiy vorisga yoxud ashyoga mulk huquqi yoki ashyoni tekin foydalanish uchun topshirishga asos bo‘lgan o‘zga huquq o‘tgan boshqa shaxsga o‘tadi.

Ssuda oluvchi yuridik shaxs qayta tashkil etilgan taqdirda, tekin foydalanish shartnomasida boshqa tartib nazarda tutilgan bo‘lmasa, uning shartnoma bo‘yicha huquq va majburiyatlari huquqiy vorisga o‘tadi.

630-modda. Tekin foydalanish shartnomasining bekor bo‘lishi

Agar shartnomada boshqacha tartib nazarda tutilgan bo‘lmasa, ssuda oluvchi fuqaro vafot etgan yoki ssuda oluvchi yuridik shaxs tugatilgan hollarda tekin foydalanish shartnomasi bekor bo‘ladi.

Bilimingizni sinang

Ssuda oluvchi Nodir tekin foydalanish uchun olgan velosipedni do‘stiga berishni xohlaydi. Fuqarolik kodeksiga ko‘ra qaysi xulosa to‘g‘ri?
  1. u buni ssuda beruvchining roziligisiz qilishi mumkin, lekin do‘sti ssuda beruvchi oldida mas’ul bo‘ladi
  2. u buni faqat ssuda beruvchining roziligi bilan va uning oldida mas’ul bo‘lib qolgan holda qilishi mumkin
  3. u buni faqat sud ruxsati bilan va ssuda beruvchi oldida mas’uliyatdan to‘liq ozod bo‘lgan holda qilishi mumkin
  4. u buni xohlagan paytda qilishi mumkin, ammo ssuda beruvchiga bu haqda yozma xabar berishi shart

To‘g‘ri javob: u buni faqat ssuda beruvchining roziligi bilan va uning oldida mas’ul bo‘lib qolgan holda qilishi mumkin. 626-moddaga ko‘ra ssuda oluvchi ashyoni uchinchi shaxsga faqat ssuda beruvchining roziligi bilan va uning oldida mas’ul bo‘lib qolgan holda bera oladi.

Fuqarolik kodeksi (II qism) — 626¹-modda qaysi masalani tartibga soladi?
  1. Ashyoning tasodifan nobud bo‘lish yoki tasodifan buzilish xavfi
  2. Tekin foydalanish uchun berilgan ashyoning kamchiliklari uchun javobgarlik
  3. Uy-joyni tekin foydalanishga berish shartnomasining shakli
  4. Pudrat shartnomasi

To‘g‘ri javob: Uy-joyni tekin foydalanishga berish shartnomasining shakli. 626¹-modda: Uy-joyni tekin foydalanishga berish shartnomasining shakli.

Fuqarolik kodeksi (II qism): «Uy-joyni tekin foydalanishga berish shartnomasining shakli» qaysi moddada belgilangan?
  1. 626¹-modda
  2. 624-modda
  3. 621-modda
  4. 631-modda

To‘g‘ri javob: 626¹-modda. 626¹-modda: Uy-joyni tekin foydalanishga berish shartnomasining shakli.

Fuqarolik kodeksiga ko‘ra, uy-joyni tekin foydalanishga berish shartnomasining shakli to‘g‘risida qaysi hukm to‘g‘ri?
  1. shartnoma og‘zaki tuziladi, faqat yaqin qarindoshlarga berish hollari bundan mustasno
  2. shartnoma notarial shaklda tuziladi, yaqin qarindoshlarga berish hollari bundan mustasno
  3. shartnoma yozma shaklda tuziladi, istisnolarsiz, hatto yaqin qarindoshlarga berilganda ham
  4. shartnoma yozma shaklda tuziladi, yaqin qarindoshlarga berish hollari bundan mustasno

To‘g‘ri javob: shartnoma yozma shaklda tuziladi, yaqin qarindoshlarga berish hollari bundan mustasno. 626¹-moddaga ko‘ra shartnoma yozma shaklda tuziladi, yaqin qarindoshlarga tekin berish hollari mustasno.

Otasi Rustam o‘z uyidagi xonani o‘g‘li Jahongirga tekin foydalanishga berdi, yozma shartnoma tuzmadi. Qaysi huquqiy xulosa to‘g‘ri?
  1. yozma shakl shart emas, chunki farzandga berish yozma shakl talabidan mustasno
  2. shartnoma yozma bo‘lmagani uchun haqiqiy emas
  3. shartnoma faqat davlat soliq organida ro‘yxatga olinsa haqiqiy bo‘ladi
  4. shartnoma yozma bo‘lmasa, o‘g‘il haq to‘lashi shart

To‘g‘ri javob: yozma shakl shart emas, chunki farzandga berish yozma shakl talabidan mustasno. 626¹-moddaga ko‘ra uy-joyni farzandga, ya’ni yaqin qarindoshga tekin berishda yozma shakl talab etilmaydi.

Fuqarolik kodeksiga ko‘ra, ssuda beruvchi quyidagi hollarning qaysi birida shartnomani muddatidan oldin bekor qilishni talab qilishga haqli?
  1. ssuda oluvchi ashyoni sinab ko‘rgan bo‘lsa
  2. ssuda oluvchi ashyoni normal yeyilish bilan qaytarsa
  3. ssuda oluvchi ashyoning holatini ancha yomonlashtirsa
  4. ssuda oluvchi ashyoni ko‘zdan kechirgan bo‘lsa

To‘g‘ri javob: ssuda oluvchi ashyoning holatini ancha yomonlashtirsa. 627-moddaga ko‘ra ssuda oluvchi ashyoning holatini ancha yomonlashtirsa, ssuda beruvchi muddatidan oldin bekor qilishni talab qilishga haqli.

Ssuda oluvchi qaysi holatda tekin foydalanish shartnomasini muddatidan oldin bekor qilishni talab qilishga haqli?
  1. shartnoma tuzishda ssuda beruvchi ashyoga uchinchi shaxslarning huquqlari to‘g‘risida ogohlantirmagan bo‘lsa
  2. shartnoma tuzilgandan keyin ssuda beruvchi ashyoning narxi oshgani to‘g‘risida bir oy ichida ogohlantirmagan bo‘lsa
  3. ssuda oluvchi ashyodan foydalanishni boshlagach, undan foydalanishga qiziqishini yo‘qotgan bo‘lsa, sabablarsiz
  4. ssuda oluvchi ashyoni uchinchi shaxsga bergach, ssuda beruvchi bunga yozma rozilik bermagan bo‘lsa

To‘g‘ri javob: shartnoma tuzishda ssuda beruvchi ashyoga uchinchi shaxslarning huquqlari to‘g‘risida ogohlantirmagan bo‘lsa. 627-moddaga ko‘ra uchinchi shaxslarning huquqlari haqida ogohlantirilmaganda ssuda oluvchi shartnomani muddatidan oldin bekor qilishni talab qilishga haqli.

Ashyodan tekin foydalanish muddati shartnomada belgilanmagan bo‘lsa, har qaysi taraf shartnomadan voz kechish uchun ikkinchi tarafni qancha oldin xabardor qilishi kerak?
  1. bir hafta
  2. olti oy
  3. uch oy
  4. bir oy

To‘g‘ri javob: bir oy. Muddat belgilanmagan bo‘lsa, taraf ikkinchi tarafni bir oy oldin xabardor qilib, shartnomadan xohlagan paytda voz kechishi mumkin.

Faqat o‘qish yetarli emas

XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.

🚀 Yodlashni boshlash
← OldingiTekin foydalanish (1/2)Keyingi →Pudrat (1/8)