XotirAI logotipiXotirAI
⚖️ Fuqarolik kodeksi (II qism) · 1106–1111-m.

Fuqarolik muomalasi qatnashchilari, tovarlar, ishlar va xizmatlarni shaxsiylashtirish vositalari (2/2)

Iv Bo‘Lim. Intellektual Mulk

1106-modda. Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni boshqa shaxsga berish to‘g‘risidagi shartnomaning shakli

Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni boshqa shaxsga berish to‘g‘risidagi yoki litsenziya berish haqidagi shartnoma yozma shaklda tuzilishi va vakolatli davlat organida ro‘yxatdan o‘tkazilishi lozim.

Yozma shaklga va ro‘yxatdan o‘tkazish talabiga rioya etmaslik shartnomaning haqiqiy emas deb topilishiga sabab bo‘ladi.

1107-modda. Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni buzganlik uchun javobgarlik

Tovar belgisidan qonunga xilof ravishda foydalanayotgan shaxs qoidabuzarlikni to‘xtatishi va tovar belgisining egasiga yetkazilgan zararni to‘lashi shart. Tovar belgisining egasi tovar belgisidan qonunga xilof ravishda foydalanayotgan shaxsdan zararlarning qoplanishi o‘rniga qonunda belgilangan miqdorda va tartibda tovon to‘lashini talab qilishga haqlidir.

Tovar belgisidan qonunga xilof ravishda foydalanilgan holda ishlab chiqarilgan tovarlar hamda ularning o‘rovlari va yorliqlari qoidabuzar hisobidan olib qo‘yilishi hamda yo‘q qilinishi lozim.

1107¹-modda. Tovar belgisiga doir mutlaq huquqning tugashi

Bevosita tovar belgisining egasi tomonidan yoki uning roziligi bilan fuqarolik muomalasiga qonuniy tarzda kiritilgan tovarlarga nisbatan tovar belgisidan boshqa shaxslarning foydalanishi mazkur tovar belgisiga doir mutlaq huquqning buzilishi bo‘lmaydi.

3-§. Tovar chiqarilgan joy nomi

1108-modda. Tovar chiqarilgan joy nomini huquqiy jihatdan muhofaza qilish

Tovar chiqarilgan joy nomi uni ro‘yxatga olish asosida huquqiy jihatdan muhofaza qilinadi.

Mamlakat, aholi punkti, joy yoki boshqa jo‘g‘rofiy obyektning tovarni belgilash uchun ishlatiladigan nomi alohida xususiyatlari tamomila yoki asosan ana shu jo‘g‘rofiy obyektga xos tabiiy sharoitlar yoki boshqa omillar yoxud tabiiy sharoitlar va bu omillarning o‘zaro birikmasi bilan belgilanadigan tovar chiqarilgan joy nomi (kelib chiqish ko‘rsatkichi) deb e’tirof etiladi.

Jo‘g‘rofiy obyektning tarixiy nomi tovar chiqarilgan joyning nomi bo‘lishi mumkin.

Garchi jo‘g‘rofiy obyektning nomi bo‘lsa-da yoki shu nomni o‘z tarkibiga olgan bo‘lsa-da, ammo O‘zbekiston Respublikasida muayyan turdagi tovarning u tayyorlangan joy bilan bog‘liq bo‘lmagan belgisi sifatida umumiy iste’molga kirib ketgan belgi tovar chiqarilgan joy nomi deb e’tirof etilmaydi va ushbu paragraf qoidalariga muvofiq huquqiy muhofaza maqsadlarida ro‘yxatdan o‘tkazilmaydi. Biroq bu hol bunday nomdan insofsizlik bilan foydalanish natijasida huquqi buzilgan shaxsni o‘z huquqlarini qonunda nazarda tutilgan boshqacha usullar bilan muhofaza qilish imkoniyatidan mahrum etmaydi.

Tovar chiqarilgan joy nomini vakolatli davlat organi ro‘yxatdan o‘tkazadi.

Ro‘yxatga olish asosida tovar chiqarilgan joy nomidan foydalanish huquqi to‘g‘risida guvohnoma beriladi.

Ro‘yxatga olish, guvohnoma berish, ro‘yxatga olishni haqiqiy emas deb topish hamda ro‘yxatga olish va guvohnomaning amal qilishini to‘xtatish tartibi va shartlari qonun bilan belgilab qo‘yiladi.

1109-modda. Tovar chiqarilgan joy nomidan foydalanish huquqi

Tovar chiqarilgan joy nomidan foydalanish huquqiga ega bo‘lgan shaxs bu nomni tovarda, idish va o‘rovda, reklamada, bosma ma’lumotnomalarda, hisobvaraqlarda ishlatish hamda ushbu tovarning fuqarolik muomalasiga kiritilishi munosabati bilan joy nomidan boshqacha tarzda foydalanishga haqlidir.

Tovar chiqarilgan joyning nomi ushbu Kodeks 1108-moddasining birinchi, ikkinchi va uchinchi qismlarida aytib o‘tilgan talablarga javob beradigan tovarni belgilash uchun bir necha shaxs tomonidan ham birgalikda, ham bir-biridan mustaqil tarzda ro‘yxatdan o‘tkazilishi mumkin. Tovar chiqarilgan joy nomidan foydalanish huquqi ana shu shaxslarning har biriga tegishlidir.

Tovar chiqarilgan joy nomidan foydalanish huquqini boshqa shaxsga berishga, uni boshqa shaxsga o‘tkazish haqidagi boshqa bitimlarga va uni litsenziya asosida foydalanish uchun berishga yo‘l qo‘yilmaydi.

1110-modda. Tovar chiqarilgan joy nomini huquqiy jihatdan muhofaza etishning amal qilish sohasi

O‘zbekiston Respublikasida uning hududidagi tovarlar chiqarilgan joylarning nomlari huquqiy jihatdan muhofaza qilinadi.

Boshqa davlatdagi tovar chiqarilgan joy nomi, basharti bu nom tovar chiqarilgan mamlakatda, shuningdek ushbu Kodeksga muvofiq vakolatli davlat organida ro‘yxatdan o‘tkazilgan bo‘lsa, O‘zbekiston Respublikasida huquqiy jihatdan muhofaza qilinadi.

1111-modda. Tovar chiqarilgan joy nomidan qonunga xilof foydalanganlik uchun javobgarlik

Tovar chiqarilgan joy nomidan foydalanish huquqiga ega bo‘lgan shaxs, shuningdek iste’molchilar huquqlarini himoya qiluvchi tashkilotlar bu nomdan qonunga xilof foydalanayotgan shaxsdan nomdan foydalanishni to‘xtatish, tovardan, uning idishi va o‘rovidan, blankalar va boshqa hujjatlardan qonunga xilof foydalanilayotgan nomni yoki nom bilan adashtiradigan tarzda juda o‘xshash belgini yo‘qotishni, tayyorlab qo‘yilgan nom tasvirlarini va nom bilan adashtiradigan tarzda o‘xshash belgilarni yo‘q qilib tashlashni, basharti buning iloji bo‘lmasa tovarni va (yoki) idish va o‘rovni olib qo‘yish hamda yo‘q qilib tashlashni talab qilishga haqlidir.

Tovar chiqarilgan joy nomidan foydalanish huquqiga ega bo‘lgan shaxs bu huquqni buzuvchidan o‘ziga yetkazilgan zararning qoplanishini talab qilishga haqlidir.

Bilimingizni sinang

Fuqarolik kodeksi (II qism) — 1106-modda qaysi masalani tartibga soladi?
  1. Tovar chiqarilgan joy nomini huquqiy jihatdan muhofaza etishning amal qilish sohasi
  2. Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni buzganlik uchun javobgarlik
  3. Tovar chiqarilgan joy nomidan foydalanish huquqi
  4. Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni boshqa shaxsga berish to‘g‘risidagi shartnomaning shakli

To‘g‘ri javob: Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni boshqa shaxsga berish to‘g‘risidagi shartnomaning shakli. 1106-modda: Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni boshqa shaxsga berish to‘g‘risidagi shartnomaning shakli.

Fuqarolik kodeksi (II qism): «Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni boshqa shaxsga berish to‘g‘risidagi shartnomaning shakli» qaysi moddada belgilangan?
  1. 1106-modda
  2. 1107-modda
  3. 1109-modda
  4. 1110-modda

To‘g‘ri javob: 1106-modda. 1106-modda: Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni boshqa shaxsga berish to‘g‘risidagi shartnomaning shakli.

Nilufar tovar belgisiga bo‘lgan huquqni Diloromga yozma shartnoma bilan berdi, ammo shartnomani vakolatli davlat organida ro‘yxatdan o‘tkazmadi. Keyin Nilufar shartnomani haqiqiy emas deb hisoblashini aytdi. Fuqarolik kodeksiga ko‘ra, qaysi xulosa to‘g‘ri?
  1. Shartnoma to‘liq haqiqiy, chunki tovar belgisiga bo‘lgan huquqni berishda ro‘yxatdan o‘tish shart emas
  2. Shartnoma haqiqiy, ammo ro‘yxatdan o‘tkazmaganlik faqat jarima bilan jazolanadi, haqiqiylikka ta’sir qilmaydi
  3. Ro‘yxatdan o‘tkazish talabiga rioya etmaslik shartnomaning haqiqiy emas deb topilishiga sabab bo‘ladi
  4. Shartnoma ro‘yxatdan o‘tmagani uchun faqat uch yil o‘tgandan keyin haqiqiy emas deb topilishi mumkin

To‘g‘ri javob: Ro‘yxatdan o‘tkazish talabiga rioya etmaslik shartnomaning haqiqiy emas deb topilishiga sabab bo‘ladi. 1106-moddaning ikkinchi qismiga ko‘ra, yozma shakl yoki ro‘yxatdan o‘tkazish talabiga rioya etmaslik shartnomani haqiqiy emas qiladi.

Fuqarolik kodeksi (II qism) — 1107-modda qaysi masalani tartibga soladi?
  1. Tovar chiqarilgan joy nomini huquqiy jihatdan muhofaza qilish
  2. Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni boshqa shaxsga berish to‘g‘risidagi shartnomaning shakli
  3. Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni buzganlik uchun javobgarlik
  4. Tovar chiqarilgan joy nomidan qonunga xilof foydalanganlik uchun javobgarlik

To‘g‘ri javob: Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni buzganlik uchun javobgarlik. 1107-modda: Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni buzganlik uchun javobgarlik.

Fuqarolik kodeksi (II qism): «Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni buzganlik uchun javobgarlik» qaysi moddada belgilangan?
  1. 1108-modda
  2. 1107-modda
  3. 1111-modda
  4. 1106-modda

To‘g‘ri javob: 1107-modda. 1107-modda: Tovar belgisiga bo‘lgan huquqni buzganlik uchun javobgarlik.

Fuqarolik kodeksiga ko‘ra, tovar belgisidan qonunga xilof ravishda foydalanayotgan shaxs nima qilishi shart?
  1. Qoidabuzarlikni to‘xtatishi va tovar belgisi egasiga yetkazilgan zararni to‘lashi
  2. Faqat belgining rangi va shaklini o‘zgartirishi, zararni esa to‘lamasligi lozim
  3. Faqat davlatga jarima to‘lashi, belgi egasiga esa zarar to‘lamasligi lozim
  4. Belgi egasiga o‘z tovarlarining yarmini bepul berishi va faoliyatini davom ettirishi

To‘g‘ri javob: Qoidabuzarlikni to‘xtatishi va tovar belgisi egasiga yetkazilgan zararni to‘lashi. 1107-moddaning birinchi qismiga ko‘ra, qoidabuzar qoidabuzarlikni to‘xtatishi va zararni to‘lashi shart.

Do‘kon egasi Anvar «Sifat» brendidagi telefonlarni rasmiy distribyutordan sotib olib, do‘konida o‘sha brend nomi bilan sotmoqda. Brend egasi «mutlaq huquqim buzildi», deb da’vo qilmoqda. Fuqarolik kodeksiga ko‘ra, qaysi xulosa to‘g‘ri?
  1. Huquq buzilgan, chunki tovar belgisi bilan tovarni qayta sotishning har bir bosqichi uchun brend egasining alohida yozma ruxsati talab etiladi
  2. Tovar belgi egasi roziligi bilan fuqarolik muomalasiga qonuniy kiritilgan, shuning uchun boshqa shaxslarning foydalanishi mutlaq huquqning buzilishi bo‘lmaydi
  3. Huquq buzilgan, agar Anvar belgini o‘z do‘konining reklamasida ishlatsa, hatto tovar qonuniy muomalaga kiritilgan bo‘lsa ham buzilgan hisoblanadi
  4. Huquq buzilgan, agar Anvar tovarni rasmiy distribyutor belgilagan narxdan yuqori narxda sotsa, chunki narxni oshirish mutlaq huquqni buzishdir

To‘g‘ri javob: Tovar belgi egasi roziligi bilan fuqarolik muomalasiga qonuniy kiritilgan, shuning uchun boshqa shaxslarning foydalanishi mutlaq huquqning buzilishi bo‘lmaydi. 1107¹-moddaga ko‘ra, egasining roziligi bilan muomalaga kiritilgan tovarlar uchun belgidan foydalanish huquqni buzmaydi.

Jo‘g‘rofiy obyektning nomi bo‘lsa-da, O‘zbekistonda muayyan tovarning tayyorlangan joy bilan bog‘liq bo‘lmagan belgisi sifatida umumiy iste’molga kirib ketgan nom Fuqarolik kodeksiga ko‘ra qanday baholanadi?
  1. Tovar chiqarilgan joy nomi deb e’tirof etilmaydi va shu maqsadda ro‘yxatdan o‘tkazilmaydi
  2. Tovar chiqarilgan joy nomi deb e’tirof etiladi va shu maqsadda ro‘yxatdan o‘tkaziladi
  3. Faqat bir yil muhofaza qilinadi va shundan keyin umumiy iste’molga o‘tgan nom sifatida bekor bo‘ladi
  4. Avtomatik ravishda ro‘yxatga olinadi va tovar chiqarilgan joy nomi sifatida muhofaza qilinadi

To‘g‘ri javob: Tovar chiqarilgan joy nomi deb e’tirof etilmaydi va shu maqsadda ro‘yxatdan o‘tkazilmaydi. 1108-moddaning to‘rtinchi qismiga ko‘ra, umumiy iste’molga kirib ketgan belgi tovar chiqarilgan joy nomi deb e’tirof etilmaydi.

Faqat o‘qish yetarli emas

XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.

🚀 Yodlashni boshlash
← OldingiFuqarolik muomalasi qatnashchilari, tovarlar, ishlar va xizmatlarni shaxsiylashtirish vositalari (1/2)Keyingi →Vorislik to‘g‘risidagi umumiy qoidalar