XotirAI logotipiXotirAI
📖 11-sinf · Adabiyot · 176–187-b.

Rashod Nuri Guntekin «Choliqushi» (Farida, Mishel, Komron)

Mavzular

Komronning hadyalari

Baxtiyor tul o‘sha kechadan so‘ng chorbog‘da ko‘rinmadi. Komronga kelsak, uzoq vaqtlargacha mendan hadiksirab yurdi, men buni sezdim.

Qisqacha: Komron Istanbulga tushganda Faridaga har safar hadyalar olib qaytardi: yapon soyapari, shoyi ro‘molchalar, ipak paypoqlar, pardoz oynasi, qo‘l sumkasi. Farida hadyalar o‘ziga yoqqanini hech kimga bildirgisi kelmasdi. Soyaparni yerga tushirsa, xolalari ta’na qilishardi. Farida bo‘lamga bo‘lgan kekini tarqata olmasdi.

Mishel bilan Qyag‘itxona yo‘li

Qisqacha: Maktab ochilgan haftaning yakshanbasida murabbiyalar qizlarni Qyag‘itxona tomonga olib chiqishdi. Farida eng orqada, oyog‘iga ro‘molcha chandilgan holda ketardi. Mishel unga yordam berib, qo‘ltiqlab oldi. Mishel qizlar Faridani «oshiq bo‘libdi» deb o‘ylashini aytdi, so‘ng Farida sevgi bobida «gurd» deyilishini eshitdi.
Sevgi bobida Choliqushi chinakam gurd deyishadi.— Mishel, «Choliqushi» romanidan

Farida to‘qigan yolg‘on

Qisqacha: Gurd laqabidan qo‘rqqan Farida o‘zining ham birovni yaxshi ko‘rishini aytdi. Mishel kimligini so‘raganda Farida sevgan kishisi sifatida Komronning otini aytdi. Mishel Komronni maktab dahlizida ko‘rgan edi. Farida yulduzli kechada chinor tagiga borgani haqidagi afsonani to‘qib, yig‘lab yubordi.

Bog‘ning etagida qo‘shnimizning devoriga osilib tushgan kattakon chinor bor.

Yolg‘on tarqaladi

Qisqacha: Farida o‘sha kecha yoshlar o‘z-o‘ziga achinganidan to‘kilganini his qildi. Ertalab yolg‘onni tan olmoqchi edi, lekin jahli tarqab, Mishelga haqiqatni aytishga botinmadi. Gap dugonalari orasiga tarqaldi. Farida sho‘xligini bir necha vaqt tashladi.

Kechqurunlari oxirgi tanaffusda Mishelning qo‘liga osilib, unga yangi to‘qigan uydirmalarimni aytar, shu bilan birga, o‘zim ham shayton vasvasasiga uchib borar edim.

Qand qutichalari

Qisqacha: Mishel Faridaga bo‘lasi maktabga kelganini aytdi. Kechqurun Matild opa Faridaga zar tasma bilan bog‘langan ikkita rasmli qand qutichani berdi. Biri likyorli konfetlar, ikkinchisi shokoladlar bilan to‘la edi. Mishel bu qutichalar kelin qizlarga beriladigan shirinlik qutichasi ekanini pichirladi.

Qutichalarimning biri likyorli rang-barang konfetlar, ikkinchisi esa zar qog‘ozlarga o‘ralgan shokoladlar bilan to‘la edi.

Qabulxonadagi mehmon

Qisqacha: Uch kundan keyin Farida geografiya kartasini bo‘yayotgan edi. Darvozabonning qizi bo‘lasi qabulxonada kutayotganini aytdi. O‘qituvchi Faridaga mehmon oldiga chiqishga ruxsat berdi. Farida mo‘yqalamni og‘ziga solgani uchun labi rang-barang bo‘lib qolgan edi.

Komronning bahonalari

O‘sha yil Komron maktabga bir necha bor qatnadi. Shunchalik ko‘p keldiki, eshik har safar ochilganida meni dahlizga chaqirgani kelishayotganday tuyulib, yuragim o‘ynay boshlar edi.

Qisqacha: Komron maktabga tez-tez kelib, sinfni shirinliklar bilan ta’minladi. Mari Pirlantajiyan qand-qurslarni yeb, hasad qilardi. Komron turli bahonalar aytdi, jumladan otasining Nishontoshdagi do‘sti haqida. Farida do‘stning oti va manzilini so‘raganda Komron shoshib qoldi va onasiga aytmaslikni iltimos qildi.

Narimon haqidagi xabar

Qisqacha: Farida chiqishdan bosh tortib, Komron keltirgan qutichalarni yirtib bolalar ustiga sochib yuboradigan bo‘ldi. U Baxtiyor tul shu atrofda turadi deb o‘yladi. Dam olish kuni uyda mehmon Najmiyaga Narimondan xat kelganini aytdi. Najmiya Narimon injenerga turmushga chiqib, Izmirda yashashini aytdi.

Taqirdog‘idagi Mujgon

O‘sha yoz sayohatga chiqdim. Uzoqqa emas, Taqirdog‘iga... Ma’lumki, Xudo menga xolalardan mo‘lroq narsa bermagan. Shulardan biri ham Taqirdog‘ida. Eri Aziz pochcham xolamga uylanganidan beri o‘sha yerda dehqonchilik qiladi.

Mujgon – xunuk qiz. Lekin men bunga parvo qilmayman. Mujgon opam mening tamom aksim. Men qanchalik sho‘x, qanchalik olov bo‘lsam, u shunchalik og‘ir, vazmin.

Qisqacha: Oysha xola Basima xolaga xat yozib, Faridani yozgi kanikulda yuborishni so‘radi. Basima xola va Najmiya Taqirdog‘ini dunyoning bir burchagi deb hisoblashar edi. Farida u yerga borib bo‘lishini isbotlashga ko‘ndirdi.

Bilimingizni sinang

«Choliqushi» romanida Mishel “Bugun sening malla bo‘lang maktabga keldi!..” deganda Faridaning bo‘lasi sifatida kimni nazarda tutadi?
  1. Baxtiyorni
  2. Komronni
  3. Aziz pochchani
  4. Nizomiddinni

To‘g‘ri javob: Komronni. Farida bo‘lam deb Komronni nazarda tutadi.

«Choliqushi» romanida Qyag‘itxona tomonga sayrga chiqqanda Faridani yakka sudralib ketayotganini ko‘rib, «Choliqushi» deb chaqirgan qiz kim?
  1. Mari Pirlantajiyan
  2. Najmiya
  3. Mishel
  4. Mujgon

To‘g‘ri javob: Mishel. Faridani Mishel «Choliqushi» deb chaqirgan.

«Choliqushi» romanida tilga olingan Qyag‘itxona nima?
  1. Mishelning dachasi joylashgan qishloq
  2. Istanbul atrofidagi bir tuman va soy nomi
  3. Taqirdog‘idagi bog‘ nomi
  4. Komron o‘qiydigan maktab binosi

To‘g‘ri javob: Istanbul atrofidagi bir tuman va soy nomi. Qyag‘itxona — Istanbul atrofidagi tuman va soy nomi.

«Choliqushi» romanida uchraydigan fransuzcha «mersi» so‘zi qanday ma’noni bildiradi?
  1. Salom
  2. Xayr
  3. Kechirasiz
  4. Rahmat

To‘g‘ri javob: Rahmat. «Mersi» fransuzchada «rahmat» demak.

«Choliqushi» romanidagi fransuzcha «grand» so‘zi qanday ma’noni bildiradi?
  1. Eski
  2. Go‘zal
  3. Kichik
  4. Katta

To‘g‘ri javob: Katta. «Grand» fransuzchada «katta» demak.

«Choliqushi» romanida Farida Mishelga sevgan kishisi sifatida kimning otini aytadi?
  1. Komronning
  2. Baxtiyorning
  3. Aziz pochchaning
  4. Najmiyaning

To‘g‘ri javob: Komronning. Farida sevgan kishisi sifatida Komronni aytgan.

«Choliqushi» romanida Farida to‘qigan afsonada yulduzli kechada borilgan kattakon chinor qayerda joylashgan?
  1. Maktab hovlisining o‘rtasida
  2. Bog‘ning etagida, qo‘shnining devoriga osilib tushgan holda
  3. Qyag‘itxona soyi bo‘yida
  4. Taqirdog‘idagi dala chetida

To‘g‘ri javob: Bog‘ning etagida, qo‘shnining devoriga osilib tushgan holda. Chinor bog‘ning etagida, qo‘shni devoriga osilib tushgan.

«Choliqushi» romanida Farida va Mishel yo‘q bo‘lib ketganida Mishel qanday ovoz qiladi?
  1. Choliqushining oyog‘i lat yeb qolgan deb
  2. Choliqushi uyiga ketgan deb
  3. Choliqushi imtihondan qolgan deb
  4. Choliqushi kasal bo‘lib qolgan deb

To‘g‘ri javob: Choliqushining oyog‘i lat yeb qolgan deb. Mishel Choliqushining oyog‘i lat yeganini aytib ovoz qiladi.

Faqat o‘qish yetarli emas

XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.

🚀 Yodlashni boshlash
← OldingiBobur lirikasi: ruboiy, tuyuq va masnu’Keyingi →Boborahim Mashrab hayoti va ijodi