Rashod Nuri Guntekin «Choliqushi» romani tahlili
Mavzular
Taqirdog‘ida Mujgon bilan
Pochchamning uyi dengiz bo‘yidagi baland qirlikda.
Mujgon bilan dengiz bo‘yida
Men orqasidan birov yuguradigan qiz emasman-ku— Mujgon, kunduzi aytgan gapi, «Choliqushi» romanidan
Mujgonga aytilgan uydirma
Bechora Faridaginam! Komron chindan ham jigaringdan urib qolibdi!— Mujgon, «Choliqushi» romanidan
Bezovta tun
Fransuz bolalar ertagi nazarda tutiladi.
Parcha va roman boshlanishi
Aziz o‘quvchi, siz taniqli turk adibi Rashod Nuri Guntekinning «Choliqushi» romanidan olingan parchani o‘qib chiqdingiz. Parcha romanning boshlanish qismidan tanlangan.
Barcha voqea-hodisalar uning tilidan bayon qilinadi. Faridaning dard-u alamlari, quvonchlari, iztiroblari – barcha qalb kechinmalari o‘quvchi yuragidan joy oladi.
Fransuz tili muallimasi Aleksi opaning taklifiga ko‘ra boshqa tengdoshlari kabi u ham bolalik xotiralarini yozadi.
Men baliqlar singari ko‘l ichida tug‘ilganga o‘xshayman. Onamni es-es bilaman...— Farida inshosi, «Choliqushi» romanidan
Farida inshosi va boshqachalik
Otam, enagam, xizmatkorimiz Husayn ham esimda... Bir kun meni ko‘chada quvgan qora laychani... Ha, shularga o‘xshash ko‘p narsalarni eslayman... Lekin bulardan hech biri ilk xotira emas...
Faridaning o‘z e’tirofiga ko‘ra: «Menga kelsak, men butunlay boshqacha qiz edim», – deb yozadi u. Roman Faridaning shu «boshqacha»ligi tafsilotlari asosiga qurilgandir.
Bolalik va yoshlikning beg‘ubor damlaridagi yoshgina qizning birovlar xayoliga kelmagan ishlarga bosh urishi, deylik, daraxtlar ustida bamisoli chaqqon mushukdek shoxdan shoxga sakrab o‘tishlari obraz tabiatining individualligini namoyon qiladi.
Komron va Narimon
Muallifi sekin-asta Faridani romanning asosiy motivi bo‘lgan ishq-muhabbat yo‘nalishiga yo‘naltira boradi. Faridani bo‘lasi Komron bilan uchrashtiradi.
Komronning sochlari jingalak, sarg‘ish yuzi esa nozik, oppoq, yarqiroq.— Farida tavsifi, «Choliqushi» romanidan
Romanda berilishicha, Komron bilan Narimon degan bir tul ayol o‘rtasidagi munosabatlarni Farida ulkan bir daraxt tepasida o‘tirib tomosha qiladi.
Laqab, Mishel va Mujgon
Farida o‘zining ham boshqa qizlarga o‘xshagan qalb egasi ekanini anglatish uchun Komron bilan Narimon o‘rtasidagi uchrashuv sahnasiga o‘z laqabini qo‘yib gapirib beradi.
Sevgi degan narsaning roli odamni shu qadar yondirib titratsa, kim biladi, uning o‘zi qanday ekan?— Farida, «Choliqushi» romanidan
Farida bilan Komronning o‘zaro yaqinlasha borishi uchun adib Mujgon obrazidan ham foydalanadi. Farida o‘zining Komronga munosabatlarini, barcha qilg‘iliklarini so‘zlab berganida, Mujgon Komronning ham Faridaga befarq emasligini aytadi.
Ijtimoiy fon va qiyoslash
Roman boshlanishidagi yosh qizning hayot yo‘li bora-bora Birinchi jahon urushi davridagi turk xalqi hayotidagi ijtimoiy-siyosiy, madaniy-ma’rifiy muammolar foniga olib o‘tiladi. Roman faqatgina Farida bilan Komron orasidagi ishq-muhabbat bayonidangina iborat emas, balki oddiy xalqning turmush tarzi, boshidan kechirgan mashaqqatlari, insonlararo murakkab munosabatlarini haqqoniy yoritishi jihatidan ham muhim sanaladi.
Xususan, Otabek bilan Kumush yoki Anvar bilan Ra’no o‘rtasidagi go‘zal insoniy fazilatlar «Choliqushi» romani bosh qahramonlari tabiatida ham qaysidir shaklda o‘z ifodasini topgan.
Bilimingizni sinang
«Choliqushi» romani qaysi turk adibining qalamiga mansub?
- Orhon Pamuk
- Nozim Hikmat
- Rashod Nuri Guntekin
- Yashar Kamol
To‘g‘ri javob: Rashod Nuri Guntekin. «Choliqushi» romanining muallifi taniqli turk adibi Rashod Nuri Guntekindir.
«Choliqushi» romanida barcha voqea-hodisalar kimning tilidan bayon qilinadi?
- Komron
- Mishel
- Farida
- Mujgon
To‘g‘ri javob: Farida. Romandagi barcha voqea-hodisalar Faridaning tilidan hikoya qilinadi.
«Choliqushi» romanida fransuz tili muallimasi Aleksi opaning taklifiga ko‘ra Farida va uning tengdoshlari nimani yozadi?
- Bolalik xotiralarini
- Dengiz sayohati taassurotlarini
- Oila a’zolari haqida hikoya
- Sevimli kitoblari haqida taqriz
To‘g‘ri javob: Bolalik xotiralarini. Aleksi opa o‘quvchilarga bolalik xotiralarini yozishni taklif qiladi.
«Men baliqlar singari ko‘l ichida tug‘ilganga o‘xshayman» jumlasi «Choliqushi» romanida kimning bolalik inshosidan olingan?
- Mishelning
- Mujgonning
- Aleksi opaning
- Faridaning
To‘g‘ri javob: Faridaning. Bu jumla bilan Faridaning bolalik xotiralari haqidagi inshosi boshlanadi.
Faridaning bolalik inshosida otasi va enagasi bilan birga uyning qaysi xizmatkori eslanadi?
- Sulaymon
- Hasan
- Ibrohim
- Husayn
To‘g‘ri javob: Husayn. Inshoda otasi, enagasi va xizmatkori Husayn esga olinadi.
Faridaning inshosida bolalik xotiralari orasida uni ko‘chada quvgan jonzot qaysi?
- Jigarrang mushuk
- Katta bo‘ri
- Qora laycha
- Oq echki
To‘g‘ri javob: Qora laycha. Farida inshosida uni ko‘chada quvgan qora laychani eslaydi.
«Choliqushi» romani Faridaning qaysi xususiyati tafsilotlari asosiga qurilgan?
- Mujgonga havasi
- Dengizga ishtiyoqi
- Komronga sadoqati
- «Boshqacha»ligi
To‘g‘ri javob: «Boshqacha»ligi. Roman Faridaning o‘zi aytgan «boshqacha»ligi tafsilotlariga asoslanadi.
Komron bolalar davrasiga qo‘shilmay, odatda nima qiladi?
- Kunlarini Mishel bilan o‘yin o‘ynab, qumda yotib o‘tkazadi
- Uyda yolg‘iz o‘tirib, Aleksi opaga xat yozadi
- Ko‘cha bolalari bilan dengizga tosh otib, kema kutadi
- Dengiz bo‘yida yolg‘iz aylanadi, daraxt soyasida kitob o‘qiydi
To‘g‘ri javob: Dengiz bo‘yida yolg‘iz aylanadi, daraxt soyasida kitob o‘qiydi. Komron yolg‘izlikni yaxshi ko‘rib, dengiz bo‘yida aylanadi yoki daraxtlar soyasida kitob o‘qiydi.
XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.
🚀 Yodlashni boshlash