XotirAI«O‘tkan kunlar»: usta Alim va Saodat hikoyasi
Mavzular
Otabek soxta ism bilan mehmon
Qisqacha: Otabek qutidor eshigidan haydalgani xo‘rligini qayta his qildi. Uy egasi uning ismini va qayerdanligini so‘raganda, Otabek o‘zini Toshkanddan kelgan Shokirbek deb tanishtirdi. Qo‘qonga kelib, Marg‘ilonda otasining tanishi Komilboyni qidirayotganini aytdi. Haqiqiy ismini aytolmadi, chunki uning qutidor bilan voqeasi Marg‘ilonga mashhur edi.
- Shokirbek – Otabekning mehmonxonadagi yolg‘on ismi.
Mevazordagi qayg‘u
Qisqacha: Otabek uy egasi oshga savzi bosayotganda ayvon yonidagi kichik mevazorga chiqib, qorong‘ida daraxt ostida uzoq jim o‘tirdi. Qaytib kelganda uy egasi oshni damlab kutayotgan edi va otiga johori berganini aytdi.
To‘quvchi va maviz
Qisqacha: Uy egasi o‘zining kasbi to‘quvchilik ekanini aytdi va tabiblar maslahati bilan maviz ichayotganini aytib, Otabekka ham ichishni taklif qildi. Otabek hech qachon may ichmagan edi, lekin uy egasi uzoq qistab uchinchi piyolani ham uzatdi va u ichishga majbur bo‘ldi.
- Uy egasi – to‘quvchi usta, bedarmon, ko‘kragi og‘riydigan, baxtsizliklarni mavizga tashlab yurgan odam.
Baxtsizlik haqidagi suhbat
Qisqacha: Oshdan so‘ng Otabek mastlikdan ochilgandek bo‘ldi. Uy egasi uylanganmisiz deb so‘radi; Otabek uylanganini, lekin xotiniga muhabbati yo‘qligini aytdi. Uy egasi muhabbat baxtsiz kishi uchun badbaxtlik, deydi. Otabek onasi yoqtirgan qizga uylanganini aytdi. Uy egasi suygan xotini o‘z ixtiyori bilan tashlab ketmaganini aytib, hikoyasini boshladi.
— Muhabbatim yo‘q.— Otabek, uy egasining «xotiningizga muhabbatingiz bormi?» degan savoliga
Usta Alim Marg‘ilonga keldi
Qisqacha: Uy egasi o‘zi asli qo‘qonlik ekanini, yoshlikda yatim qolib tog‘asi qo‘lida o‘sganini aytdi. U yigirma yil oldin Marg‘ilonga kelib, to‘quvchilik ustasiga shogird tushdi, so‘ng xalfa bo‘ldi. Uning to‘qigan matolari qadrlandi va u «usta Alim kichkina» nomi bilan mashhur bo‘ldi.
- Usta Alim – uy egasi; qo‘qonlik yetim, Marg‘ilonda mashhur to‘quvchi.
Saodat bilan tanishuv
Qisqacha: Bir kuni o‘n uch-o‘n to‘rt yoshlardagi do‘ndiq qiz usta Alimning do‘koniga kelib yangi nusxali shohi to‘qib berishni so‘radi. Alim avval rad etgan bo‘lsa-da, qizga va’da berdi. Qiz va’da kuniga kelmadi, beshinchi kuni keldi va yig‘ilgan mayda pulni to‘kdi. Alim uch tanga qolganini aytdi va qizni ishonib jo‘natdi; qiz Sharif miltiqchining qizi Saodat ekan.
- Saodat – Ch... mahallalik Sharif miltiqchining qizi; otasi o‘lgan, onasi va kichik ukasi Sayfi bor.
Aloqa va hayit sovg‘alari
Qisqacha: Alim Saodatning uyiga borib, onasi bilan gaplashdi va kirlarini yuvib-yamab berish evaziga pul qarzini yopishni taklif qildi. Saodat har panjshanba kirlarni olib keldi. To‘rtinchi oyda ramazon hayitida Alim Saodatga atlas, onasi va ukasiga bo‘z olib bordi. Kampir akasi Qayumjon qizamiqdan o‘lganini aytib yig‘ladi; Saodat atlasni quchoqlab quvondi.
Sovchi kelgani xabari
Qisqacha: Alim ikki yil Saodatlar oilasining boshlig‘idek bo‘lib yurdi, Saodat o‘n olti yoshga yetdi. Alim sovchi yuborishga jur’at qilolmadi. Bir kuni kampir Saodatga yaxshi joydan kuyav chiqqanini va sovchilarni Alimning maslahatini olish uchun qaytarganini aytdi. Alim xafa bo‘lib, sovchilarni bekor qaytaribsiz, dedi.
Bilimingizni sinang
Marg‘ilondagi uy egasiga Otabek o‘zini qanday yolg‘on ism bilan tanishtirdi?
- Komilbek
- Sodiqbek
- Shamshodbek
- Shokirbek
To‘g‘ri javob: Shokirbek. Otabek o‘zini Shokirbek deb tanishtirdi.
Otabek uy egasiga haqiqiy ismini nima uchun aytmadi?
- Uy egasidan qo‘rqqanidan
- Otasi taqiqlab qo‘yganidan
- Qutidor bilan voqeasi Marg‘ilonga mashhur bo‘lganidan
- Ismini unutib qo‘yganidan
To‘g‘ri javob: Qutidor bilan voqeasi Marg‘ilonga mashhur bo‘lganidan. Haqiqiy ismi aytilsa, qutidor bilan voqea Marg‘ilonga mashhur bo‘lgani uchun tanilib qolardi.
Uy egasi oshga savzi bosayotganda Otabek qayerga chiqib o‘tirdi?
- Ayvon yonidagi kichik mevazorga
- Ko‘chadagi choyxonaga
- Uyning tomiga
- Mahalla masjidiga
To‘g‘ri javob: Ayvon yonidagi kichik mevazorga. Otabek kichik mevazorga chiqib, daraxt ostida jim o‘tirdi.
Otabek mevazordan qaytganda uy egasi uning otiga nima berib qo‘yganini aytdi?
- Beda
- Sholi poxoli
- Johori
- Arpa
To‘g‘ri javob: Johori. Uy egasi otga ozroq johori berib qo‘ygan edi.
Uy egasi tabiblar maslahati bilan nimani iste’mol qilib yurardi?
- Maviz
- Tog‘ giyohlari damlamasi
- Asal sharbati
- Bo‘za
To‘g‘ri javob: Maviz. Tabiblar maslahati bilan maviz ichib yurardi.
Uy egasi Otabekdan xotiniga muhabbati bormi deb so‘raganda, Otabek qanday so‘zlar bilan javob berdi?
- «Muhabbatim cheksiz»
- «Uni sevishga ulgurmadim»
- «Muhabbatim yo‘q»
- «Hali uylanmaganman»
To‘g‘ri javob: «Muhabbatim yo‘q». Otabek xotiniga muhabbati yo‘qligini aytdi.
Otabek uy egasiga kimning yoqtirishi bilan uylanganini aytdi?
- Qutidorning
- Homidning
- Onasining
- Otasining
To‘g‘ri javob: Onasining. Otabek onasining yoqtirishi bilan uylangan.
Usta Alim o‘zining suygan xotini haqida nima dedi?
- U boshqa kishiga turmushga chiqib ketgan
- U Alimdan nafratlanib ketgan
- U uzoq safarga ketib qaytmagan
- U Alimni o‘z ixtiyori bilan tashlab ketmagan
To‘g‘ri javob: U Alimni o‘z ixtiyori bilan tashlab ketmagan. Suygan xotini Alimni o‘z ixtiyori bilan tashlab ketmagan.
Faqat o‘qish yetarli emas
XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.
🚀 Yodlashni boshlash