XotirAI«Nur borki, soya bor»: Shoiraning qismati va fel’yeton muhokamasi
Mavzular
Shoira va itoatkor eri
Qisqacha: Shoira eriga muhabbat qo‘ymadi, uning itoatkorligi uchun uni yomon ko‘rardi va hayotdan, odamlardan alamini eridan oldi. Ularning qizchasi tug‘ildi, Shoiraning talablari oshdi. Onasi kuyovga ming so‘m qarz berib garnitur oldirdi va qizini «tilla yig‘» deb o‘rgatdi. Pulni ko‘paytirish uchun eri ikki smenada ishlab, birovlarning uchastkasida g‘isht teradigan bo‘ldi.
- Shoira – kasalxonada ishlaydigan, texnikumni bitirgan ayol; erini sevmaydi, unga zulm qiladi.
- Shoiraning eri – qurilishda ishlaydigan itoatkor, mehnatkash odam, qizchasini juda yaxshi ko‘radi.
- Shoiraning onasi – qiziga «tilla yig‘» deb o‘rgatuvchi, kuyovni koyib turuvchi ayol.
Tilla yig‘, bolam, tilla yig‘.— Shoiraning onasi, qiziga qayta-qayta aytgan gapi
Rejissyor bilan xiyonat
Qisqacha: Shoira dugonasining to‘yida kosagul yigitni uchratdi. U kinorejissyor ekan va Shoira bilan yaqinlashdi. Rejissyor xotinini yomon ko‘rishini va ajrashmoqchi ekanini aytdi, Shoira esa erini battar yomon ko‘rib qoldi. Rejissyorning «Jiguli»si Shoiralarning uyi oldiga tez-tez kela boshladi.
- Rejissyor – to‘yda kosagullik qilgan, «Jiguli» mashinali yigit; Shoiraga xushomad qiladi.
Eri ketadi, sud bo‘ladi
Qisqacha: Eri Shoiraning hangomalaridan xabar topdi va uni rejissyor mashinasidan tushayotganida ko‘rib, yuziga tarsaki tortdi. Mast o‘tkinchilar erini kaltakladi. Eri uyga kirib, uxlab yotgan qizchasini o‘pdi va indamay chiqib ketdi. Keyin suddan chaqiriq keldi, sud Shoiraning onasi va Shoiraga yon bosdi, eri uyni topshirib ketdi. Rejissyor esa uzoq safarga jo‘nashini aytib, Shoiraga suyunmadi.
- Doktor opa – Shoiraning ish joyidagi hamkasbi, Sherzodning salomini yetkazgan ayol.
Bog‘chadagi uchrashuv
Qisqacha: Shoira qizchasining dadasini so‘rashidan o‘z bolaligini esladi va o‘z qismatini bolasiga ham ravo ko‘rganini o‘ylab seskandi. Onasi falaj bo‘lib sakkiz oy yotdi. Shoira qizchasini haftali bog‘chaga berdi. Qizining tug‘ilgan kunida bog‘chada eriga duch keldi; erida xotirjamlik bor edi. Shoira unga yaqinlashishga urindi, eri esa «yanayam surbetlashibsiz» dedi.
Yanayam surbetlashibsiz.— Shoiraning sobiq eri, bog‘chada uchrashganda
Trolleybusda Sherzodni eslash
Qisqacha: Shoira yolg‘izlikdan qutulish uchun kun ora navbatchilik qiladi. Trolleybusda ketayotib Sherzodni esladi: Sherzod boshqalarga o‘xshab unga shilqimlarcha osilmagan, pokiza edi. Shoira o‘zi birovlardan emas, o‘zini jazolayotganini va bunday yashab bo‘lmasligini angladi, Sherzodga hurmati oshdi.
- Sherzod – Shoira bir yarim oy oldin tanishgan yigit, pokiza va samimiy, mag‘rur.
Univermagda atlas navbati
Qisqacha: Oxirgi bekatda Shoira univermagga kirdi. Gazlama bo‘limida xonatlas berilayotgan edi, u navbatga turdi. Tilla tishli sotuvchi qiz har kishiga ikki kiyimlikdan berdi, Shoiraning navbati yetmay atlas tugadi. Bo‘lim mudiri ham «atlas tamom bo‘ldi» dedi. Xaridorlar shikoyat xati yozdi, Shoira uni tahririyatga olib borishga va’da berdi va ertaga borishga qaror qildi.
- Sotuvchi qiz – gazlama bo‘limida ishlaydigan, tilla tishli, ko‘k xalatli qiz.
- Zavsektsiya (bo‘lim mudiri) – ko‘k xalatli yigit; atlas tugaganini osoyishta aytadi.
Fel’yeton va muharrir o‘rinbosari
Qisqacha: Sherzod nashriyot bilan tuzgan shartnoma bo‘yicha qalam haqini olib, bayram uchun yuz so‘m qoldirdi, qolganini qishloqdagi singlisiga yubordi. Muharrir uning fel’yetonini navbatdagi sonda bosishga topshiriq berib kengashga ketdi va fel’yeton gazetaning to‘rtinchi sahifasida chiqdi. Sherzod sakkizinchi qavatga chiqqach, kotiba uni zudlik bilan muharrir o‘rinbosarining oldiga chaqirdi.
- Muharrir o‘rinbosari («zam») – oltmishlarga borgan, dum-dumaloq, mas’uliyatdan qo‘rqadigan kishi.
«Zam» jerkigani, Sherzodning javobi
Qisqacha: O‘rinbosar fel’yeton uchun Sherzodni jerkidi: taniqli odamni fel’yeton qilgani, dejur paytdagi xatosi haqida gapirdi va masalani obkomda komissiya muhokama qilishini, Sherzod byuroga o‘zi borishini aytdi. Roman yozishni yengil ish sanaganida Sherzod yozuvchilikka til tegizmaslikni iltimos qildi, byuroga borishga rozi bo‘ldi va eshikni qarsillatib yopib chiqib ketdi.
Yozuvchilik masalasiga kelsak, siz unga til tegizmang.— Sherzod, muharrir o‘rinbosariga
Farg‘ona obkomi: Rais buva
Qisqacha: Sherzod ertalabki reysda Farg‘onaga uchdi, samolyot kechikdi, obkomga kech qoldi. Qabulxonada Rais buvaga, qora kostyumda, ordenlarini taqib olgan holda ko‘zi tushdi; Rais Sherzodni ko‘rib rangi o‘chdi. Majlisda obkom kotibi fel’yeton yuzasidan komissiya hisobotini so‘radi; semiz kishi Tiniqsoyni ilg‘or kolxoz deb himoya qildi, ijroiya komitet vakili esa ham raisni, ham fel’yetonni tanqid qildi.
- Rais buva – Tiniqsoy kolxozining raisi, ko‘p ordenli, takabbur kishi.
- Obkom kotibi – do‘ppi kiyib yuradigan, kulcha yuzli, dehqoncha sodda ko‘rinishli yigit.
Bilimingizni sinang
Shoira «Nur borki, soya bor»da itoatkor eriga qanday munosabatda bo‘lgan?
- Itoatkorligi uchun uni hurmat qilgan
- Unga doim yon bosib yashagan
- Itoatkorligi uchun uni yomon ko‘rgan
- Mehnatkashligi uchun uni sevgan
To‘g‘ri javob: Itoatkorligi uchun uni yomon ko‘rgan. Shoira eriga muhabbat qo‘ymay, uning itoatkorligi uchun uni yomon ko‘rgan.
«Tilla yig‘, bolam, tilla yig‘.» — bu gapni «Nur borki, soya bor»da qizi Shoiraga qayta-qayta kim aytgan?
- Doktor opa
- Shoiraning eri
- Shoiraning onasi
- Zuhraning onasi
To‘g‘ri javob: Shoiraning onasi. Shoiraning onasi qiziga tilla yig‘ishni qayta-qayta o‘rgatgan.
Shoiraning onasi qiziga «tilla yig‘» deb o‘rgatganda qanday asos keltirgan?
- Tilla bo‘lsa, kasalliklar yaqinlashmaydi
- Og‘ir kuningda joningga tilla ora kiradi
- Tilla bo‘lsa, eringni ham qo‘lga olasan
- Tilla bo‘lsa, hamma seni hurmat qiladi
To‘g‘ri javob: Og‘ir kuningda joningga tilla ora kiradi. Onasi og‘ir kunda tilla jon uchun ora kirishini aytgan.
Shoiraning onasi kuyoviga qancha qarz berib, garnitur oldirdi?
- Yuz so‘m
- Ikki ming so‘m
- Ming so‘m
- Besh yuz so‘m
To‘g‘ri javob: Ming so‘m. Onasi kuyoviga ming so‘m qarz berib garnitur oldirgan.
Shoira texnikumni bitirib kasalxonaga ishga kirgach, maoshi qanday edi?
- Olgan maoshi o‘zidan ortmasdi
- Maoshi oilaga yetib ortardi
- Maoshni onasiga to‘liq topshirardi
- Ish haqi umuman olmasdi
To‘g‘ri javob: Olgan maoshi o‘zidan ortmasdi. Shoira kasalxonada ishlasa ham, olgan maoshi o‘zidan ortmasdi.
Shoira dugonasining to‘yida o‘zi orzu qilgan yigitni qanday uchratdi?
- To‘yda kosagullik qilgan yigit sifatida
- Univermagdagi navbatda turgan xaridor sifatida
- Kasalxona navbatchiligida bemor sifatida
- Tahririyatdan kelgan muxbir sifatida
To‘g‘ri javob: To‘yda kosagullik qilgan yigit sifatida. Shoira dugonasining to‘yida kosagullik qilgan yigit bilan tanishgan.
Rejissyor xotinini yomon ko‘rishini va ajrashmoqchi ekanini aytgach, Shoiraning eriga munosabati qanday o‘zgardi?
- Erini battar yomon ko‘rib qoldi
- Erini rejissyor bilan tanishtirdi
- Erini yana yaxshi ko‘rib qoldi
- Erining oldida uzr so‘radi
To‘g‘ri javob: Erini battar yomon ko‘rib qoldi. Rejissyor gapidan keyin Shoira erini battar yomon ko‘rib qoldi.
Shoiraning eri rejissyor mashinasidan tushayotgan xotinini ko‘rib, nima qildi?
- Yuziga tarsaki tortib yubordi
- Shoirani uydan quvib chiqardi
- Jim turib, uyga kirib ketdi
- Rejissyorni mashinadan tortib tushirdi
To‘g‘ri javob: Yuziga tarsaki tortib yubordi. Eri hangomalardan xabar topib, Shoiraning yuziga tarsaki tortdi.
Faqat o‘qish yetarli emas
XotirAI mavzuni savollar bilan so‘raydi va keyingi takrorlash vaqtini o‘zi belgilaydi.
🚀 Yodlashni boshlash